فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کلکسیون­های ژرم­پلاسم در بانک­های ژن منابع ژنتیکی ارزشمندی را برای مواجهه با چالش­های امروز و آتی کشاورزی در محیط­های مستعد تنش فراهم می­کنند. در این پژوهش، 14 ژنوتیپ یولاف زراعی و یک رقم شاهد (یورو) جمعاً 15 ژنوتیپ از کلکسیون یولاف بانک ژن گیاهی ملی ایران، در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در سه سال زراعی1402- 1399 در مزرعه پژوهشی موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر در کرج ارزیابی شدند. خصوصیات مورد ارزیابی شامل روز تا ظهور خوشه، روز تا گلدهی، روز تا رسیدن فیزیولوژیکی، ارتفاع گیاه، تعداد سنبلچه در خوشه، طول خوشه، عملکرد علوفه، عملکرد دانه و وزن هزاردانه بود. میانگین روز تا گلدهی در رقم یورو 173 روز و برای ژنوتیپ شماره 1 (G1) 188 روز بود. این ترتیب برای روز تا رسیدن فیزیولوژیکی متفاوت بود، به طوریکه ژنوتیپ‌های شماره 7،10،13، 5 و رقم یورو در گروه ژنوتیپ‌های زودرس قرار داشتند و ژنوتیپ شماره 1 دیررس ترین بود. ژنوتیپ­های شماره 3 و 6 با میانگین ارتفاع گیاه بالای 100 سانتیمتر بلندترین ارتفاع گیاه را در میان ژنوتیپ های یولاف زراعی مورد مطالعه داشتند. ژنوتیپ شماره 15(رقم یورو) با منشاء استرالیا با میانگین ارتفاع گیاه کمتر از 80 سانتیمتر کوتاه ترین ژنوتیپ بود. ژنوتیپ‌های شماره 3، 9 و 14 با میانگین عملکرد علوفه خشک بیش از 1/5کیلوگرم در مترمربع، برتر از ژنوتیپ های دیگر بودند. ژنوتیپ شماره 2 و شماره 15 (رقم یورو) به ترتیب کمترین میانگین عملکرد علوفه خشک را به خود اختصاص دادند. با توجه به نتایج این پژوهش، روزتا ظهور خوشه و روز تاگلدهی نقش موثری در تعیین عملکرد علوفه ژنوتیپ های یولاف زراعی داشتند. بررسی ضرایب همبستگی بین صفات نشان دادکه همبستگی مثبت و معنی دار بین روز تا رسیدن فیزیولوژیکی و وزن هزار دانه وجود داشت. با توجه به نتایج پژوهش حاضر، تعدادی از ژنوتیپ های یولاف زراعی دارای خصوصیات فنولوژیکی و زراعی مطلوب بودند که می توانند در برنامه های به نژادی یولاف زراعی و برای مطالعات تکمیلی مورد استفاده قرار گیرند.