بررسی اثر کود فسفات آمونیوم بر آبشویی ارسنیک در خاک‌های آهکی با استفاده از ستون‌های خاک

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد گروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

2 عضو هیئت علمی گروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

3 عضو هیئت علمی گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

doi
10.22092/ijsr.2015.100854
چکیده

حضور فلز سنگین ارسنیک ناشی از تشکیلات زمین­شناسی در منابع آب و خاک دشت قروه به­عنوان قطب کشاورزی استان کردستان در غرب ایران، محصولات کشاورزی تولیدی در این منطقه را بیش از پیش در معرض آلودگی قرار داده است. با توجه به آنکه ارسنات بعنوان فراوان­ترین فرم ارسنیک در محیط خاک با آنیون فسفات رقابت می­کند از اینرو استفاده از کود فسفات آمونیوم در اراضی کشاورزی این منطقه نیاز به مطالعه دقیق با استفاده از ستون­های خاک دارد. به همین منظور چهار ستون خاک با استفاده از نمونه خاک آلوده تهیه شده از این منطقه ساخته شدند. بطوری­که دو ستون شاهد با استفاده از آب دو بار تقطیر و دو ستون دیگر با استفاده از آب مقطر محتوی کود فسفات آمونیوم به مدت شش ماه بطور هفتگی تحت آبشویی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که بین مقدار ارسنیک شسته شده از ستون­های شاهد و کود اختلاف آماری معنی­داری وجود ندارد (05/0P>). در پایان دوره شش ماهه آبشویی همچنین هفت نمونه خاک نیز از امتداد هر ستون با فواصل cm10برداشت شد و مورد تجزیه قرار گرفت. به استناد نتایج به­دست آمده مقدار ارسنیک در سطح ستون­های کود کمتر از ستون­های شاهد بود. ضمن آنکه بین مقدار ارسنیک موجود در اعماق مختلف ستون­های شاهد و کود اختلاف آماری معنی­داری مشاهده شد (01/0p<). بدین ترتیب می­توان نتیجه گرفت که فسفات اضافه شده به ستون­های کود جایگزین ارسنیک موجود در سطح خاک شده و حرکت آن به اعماقی که محل فعالیت گسترده­تر ریشه گیاهان زراعی می­باشد را در پی داشته است.

کلیدواژه‌ها