اثر محلولپاشی برگی نانوذرات سیلیسیم و پتاسیم بر ترکیب اسیدهای چرب روغن زیتون رقم زرد
نویسندگان
1 دانشیار، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران.
2 دانشیار، گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشگاه جهرم، جهرم، ایران.
3 دانش آموخته کارشناسی ارشد، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام، ایلام، ایران.
4 استادیار، گروه شیمی، دانشگاه مسجد سلیمان، مسجد سلیمان، ایران.
doi
10.22092/spj.2024.366669.1375چکیده
با توجه به تاثیر تغذیه بهینه و نوع کود استفاده شده بر کمیت و کیفیت اسیدهای چرب زیتون، در این پژوهش اثر محلولپاشی پتاسیم و سیلیسیم به شکل نانوذرات بر ترکیبات اسیدهای چرب روغن زیتون رقم زرد بررسی شد. آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در بهار و تابستان سال 1400 طراحی و در دره شهر استان ایلام اجرا شد. نانوذرات پتاسیم در سه سطح (صفر، 400 و 800 میلیگرم در لیتر) و نانوذرات سیلیسیم نیز در سه سطح (صفر، 30 و 60 میلیگرم در لیتر) بصورت محلولپاشی استفاده گردید. نتایج محلولپاشی با این ترکیبات اثر معنیداری بر ترکیب روغن زیتون داشت و میزان اسیدهای چرب اشباع و غیر اشباع در تیمارهای آزمایشی افزایش یافت، بهطوریکه بیشترین میزان اسیدهای چرب اشباع (19/24درصد) و اسید پالمیتیک (15/47درصد) در تیمار ترکیبی 800 میلیگرم بر لیتر پتاسیم و 60 میلیگرم بر لیتر سیلیسیم به دست آمد. در حالیکه اسید آراشیدیک (0/94درصد) در تیمار 400 میلیگرم بر لیتر پتاسیم و 30 میلیگرم بر لیتر سیلیسیم و اسید استئاریک (3/37 درصد) در تیمار 400 میلیگرم بر لیتر پتاسیم بیشترین میزان را داشتند. حداکثر اسیدهای چرب چند غیر اشباعی اسید لینولنیک (1/24درصد) و لینولئیک (12/12 درصد) در تیمار 800 میلیگرم بر لیتر پتاسیم و 30 میلیگرم بر لیتر سیلیسیم حاصل شد. تیمارهای غیرترکیبی 800 میلیگرم بر لیتر پتاسیم و یا 60 میلیگرم بر لیتر سیلیسیم منجر به تشکیل حداکثر اسید اولئیک، پالمیتولئیک، اسیدهای چرب غیر اشباع و اسیدهای چرب تک غیر اشباعی شدند. بر اساس نتایج این پژوهش نشان داد که غلظت متوسط پتاسیم برای بهبود اسیدهای چرب اشباع و غلظت بالاتر آن برای اسیدهای چرب غیراشباع مناسبتر باشد. همچنین محلولپاشی هر کدام از عناصر مغذی نانوپتاسیم و نانوسیلیسیم برای بهبود اسیدهای چرب تک غیراشباعی مفید بوده و استفاده توام از این دو نانو ذره برای بهبود اسیدهای چرب چند غیراشباعی و اسیدهای چرب اشباع مناسبتر باشد.