بررسی شرایط اقلیمی شهرک‌های گلخانه‌ای در حال احداث استان البرز

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

2 دانشیار مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

3 دانشیار گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

doi
10.22034/iuvs.2020.131085.1110
چکیده

اقتصاد علم انتخاب و تخصیص منابع محدود برای رفع نیازهای نامحدود بشری است. این تخصیص زمانی کارا و بهینه خواهد بود که بر مبنای اصولی بنا نهاده شده باشد. در کشور، برخی از گلخانه‌ها بدون مطالعه اقلیم‌شناختی و توپوگرافی مناطق ایجاد شده‌اند. بنابراین هزینه‌های تولید بالا، نداشتن بازارهای فروش و صنایع تبدیلی و فرآوری، از جمله مشکلات اصلی محصولات این گلخانه‌ها می‌باشد. از این‌رو در این تحقیق به بررسی تناسب اقلیمی شهرک‌های گلخانه‌ای استان البرز جهت توسعه کشت‌های گلخانه‌ای پرداخته‌ شد. مناطق جغرافیایی مورد مطالعه ظهیرآباد، چوپان‌آباد و ماهدشت استان البرز بود. برای انجام مطالعه، متغیرهای میانگین‌های درجه حرارت ماهانه، حداکثر درجه حرارت ماهانه، حداقل درجه حرارت ماهانه، ماهانه رطوبت نسبی و ماهانه تشعشع خورشیدی، بر مبنای ماه‌های سال میلادی در بازده زمانی 20 ساله (2019-1999) از ایستگاه‌های هواشناسی جمع‌آوری گردید. نتایج نشان داد که گلخانه‌های واقع در استان البرز حداقل در پنج ماه از سال به سیستم‌های گرمایش فعال نیاز دارند؛ که این امر در منطقه آلمریا یک ماه و در منطقه آنتالیا نیز سه ماه بود. همچنین چهار ماه سال سیستم‌های سرمایشی کارآمد ضروری می‌باشد؛ که خود این امر باعث افزایش هزینه‌ها می‌گردد؛ و منطقه مورد مطالعه از نظر میزان تابش خورشیدی در حد مجاز بود. نتایج نشان دهنده این امر است که احداث گلخانه در استان البرز از نظر شاخص‌های جهانی بسیار پایین می‌باشد. مدیریت و احداث گلخانه‌ به‌صورت سنتی (حس‌های پنج‌گانه) کاری پر هزینه‌ای است. بنابراین استفاده از سیستم‌های کنترل اقلیم اتوماتیک امری ضروری برای کاهش هزینه‌های گلخانه می‌باشد.