فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به‌منظور بررسی اثرات کاربرد کودهای آلی و زیستی بر شاخص‌های رشد و محتوای عناصر غذایی اسفناج (Spinacea oleracea L.) دو آزمایش در دانشگاه محقق اردبیلی در سال 1392 انجام شد. در آزمایش اول جهت تعیین سطوح بهینه کودهای آلی ورمی‌کمپوست، کمپوست مصرف‌شده قارچ شسته‌شده و شسته‌نشده با نسبت‌های مختلف 10، 20، 30، 40 و 50 درصد حجمی بستر به همراه شاهد در قالب طرح کاملاً تصادفی با چهار تکرار، استفاده شد. نتایح نشان داد بیشترین مقدار شاخص‌های رشد رویشی به‌ترتیب در گیاهان پرورش‌یافته در بسترهای کاشت حاوی 30 درصد ورمی‌کمپوست، 10 درصد کمپوست شسته‌شده و 10 درصد کمپوست شسته‌نشده حاصل شد. آزمایش دوم به‌صورت فاکتوریل و در قالب طرح کاملاً تصادفی با چهار تکرار اجرا شد. ابتدا بذرهای اسفناج با سویه‌های P1، P10 و P19 از سودوموناس پوتیدا و سویه‌های R69، R150 و  R159از سودوموناس فلورسنس (سطوح فاکتور اول) تلقیح شدند. سپس بذرهای تلقیح‌شده و تلقیح‌نشده در بسترهای بهینه ورمی‌کمپوست با نسبت حجمی 30 درصد و کمپوست مصرف‌شده قارچ شسته‌شده و شسته‌نشده با نسبت حجمی 10 درصد (سطوح فاکتور دوم) کشت شدند. نتایج آزمایش نشان داد که تأثیر کودهای آلی و زیستی بر شاخص‌های رشد و محتوای عناصر غذایی نسبت به شاهد معنی‌دار بود. بیشترین ارتفاع بوته، شاخص کلروفیل، شاخص سطح برگ، وزن تر برگ، وزن خشک برگ، وزن خشک کل، بیشترین مقدار نیتروژن، کلسیم و پتاسیم برگ در گیاهان تلقیح‌شده با باکتری‌های سودوموناس فلورسنس سویه‌های R150 و در تیمار 30 درصد ورمی‌کمپوست در بستر کاشت حاصل شد. استفاده از پسماند کمپوست قارچ شسته‌نشده، ورمی‌کمپوست و پسماند کمپوست قارچ شسته‌شده و باکتری‌های محرک رشد گیاهی اثرات قابل‌ملاحظه‌ای بر شاخص‌های رشدی و محتوای عناصر غذایی اسفناج داشت. در بین باکتری‌های محرک رشد گیاهی مختلف، سویه R150 سودوموناس فلورسنس تأثیر بیشتری روی صفات مورد بررسی داشت.