اثر تراکم بوته و آرایش کاشت بر عملکرد، اندازه‌ سوخ و انبار‌مانی دو رقم پیاز خوراکی ( . ‌Allium cepa L)

نویسندگان

1 موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

2 موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

doi
10.22092/spj.2023.362151.1306
چکیده

به‌منظور بررسی اثر تراکم بوته و آرایش کاشت بر عملکرد و اندازه‌ سوخ در دو رقم پیاز خوراکی مروارید و زرگان، آزمایشی به صورت اسپلیت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در سال‌های 1397 و 1398 در مزرعه تحقیقاتی مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر درکرج اجرا شد. ارقام مروارید و زرگان به‌صورت کشت نشایی در کرت‌های اصلی و دو عامل فاصله ردیف10، 15 و 20 سانتی‌متر و فاصله روی ردیف 5، 7/5، 10و 12/5سانتی‌متر به‌صورت فاکتوریل در کرت‌های فرعی قرار گرفتند. بیشترین عملکرد بازارپسند به ترتیب از آرایش‌های کاشت 7/5× 15 و 10 × 15 سانتی‌متر (تراکم‌های 88/8 و 66/7بوته در متر‌مربع) به میزان 73/7 و 67/6 تن در هکتار حاصل شد. با کاهش تراکم، درصد وزنی پیازهای کوچک در رقم مروارید از 38/31 درصد به 6/57درصد و در رقم زرگان از 64/12درصد به 12/77درصد کاهش یافت. در رقم مروارید با کاهش تراکم درصد پیازهای بزرگ، دوقلو و گردن کلفت به ترتیب از 3/19درصد به 19/85درصد و از 7/92 درصد به 29/41درصد افزایش نشان داد. در رقم زرگان همزمان با کاهش تراکم تا 66/7 بوته در متر‌مربع (آرایش کاشت 10 × 15 سانتی‌متر)، میزان پیازهای متوسط از 35/78 درصد به 85/15 درصد افزایش یافت. در مدت انبارمانی، رقم مروارید در کلیه آرایش‌های کاشت متناظر نسبت به رقم زرگان درصد جوانه‌زنی و پوسیدگی کمتری داشت. بر اساس نتایج این پژوهش، برای ارقام مروارید و زرگان به‌ترتیب آرایش‌های کاشت 7/5 × 15 و 10 × 15 سانتی‌متر به‌دلیل مصرف کمتر نشاء در مقایسه با تراکم‌های بیشتر توصیه می‌شود.