اثربخشی آموزش ذهنآگاهی بر انعطافپذیری شناختی و حساسیت بینفردی دانشآموزان پسر نوجوان دارای نشانههای اضطراب اجتماعی
نویسندگان
1 دانشجو دکتری روانشناسی عمومی، گروه روانشناسی، واحد ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران.
2 استادیار،گروه روانشناسی، واحد ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران.
3 دانشیار، گروه روانشناسی و علوم تربیتی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه ایلام، ایلام، ایران
doi
10.22091/jrim.2025.11624.1131چکیده
این پژوهش با هدف اثربخشی آموزش ذهنآگاهی بر انعطافپذیری شناختی و حساسیت بینفردی نوجوانان دارای نشانههای اضطراب اجتماعی انجام شد. پژوهش از نوع نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون، پسآزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی دانشآموزان پسر نوجوان دارای نشانههای اختلال اضطراب اجتماعی شهر کوهدشت در سال تحصیلی 1403-1402 بود که از میان آنها 30 دانشآموز نوجوان دارای نشانههای اختلال اضطراب اجتماعی که نمرات پایینی در انعطافپذیری شناختی و نمرات بالایی در حساسیت بینفردی داشتند، به شیوه نمونهگیری دردسترس انتخاب و بهشیوه تصادفی در دو گروه آزمایش (15 نفر) و کنترل (15 نفر) گمارده شدند. دادهها با استفاده از پرسشنامه اضطراب اجتماعی نوجوانان (SASA)، پرسشنامه انعطافپذیری شناختی دنیـس و ونـدروال (2010) و پرسشنامه حساسیت بینفردی توسط بویس و پاپکر(1989) جمعآوری شد. گروه آزمایش تحت آموزش ذهنآگاهی در طی 8 جلسه 70 دقیقهای قرار گرفتند. دادهها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیری در نرمافزار SPSS (نسخه 24) تحلیل گردید. نتایج حاصل نشان داد که آموزش ذهنآگاهی بر انعطافپذیری شناختی و حساسیت بینفردی گروه آزمایش تأثیر معناداری داشته است (۰۱/۰p<)، به بیان دیگر آموزش ذهنآگاهی در ارتقای انعطافپذیری شناختی و کاهش حساسیت بینفردی گروه آزمایش اثربخش بوده است (۰۱/۰p<). میتوان گفت از جمله آموزشهای مفید و اثربخش در جهت تقویت انعطافپذیری شناختی و کاهش حساسیت بینفردی نوجوانان دارای اختلال اضطراب اجتماعی، آموزش ذهنآگاهی است.