مقایسۀ تأثیر استفاده از روش تدریس معکوس و روش تدریس سنتی بر تاب‌آوری تحصیلی و درگیری تحصیلی دانش‌آموزان در درس علوم تجربی

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 استادیار گروه روان‌شناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

3 استادیار، گروه علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

doi
10.22091/jrim.2025.11489.1111
چکیده

هدف از این پژوهش مقایسۀ تأثیر استفاده از روش تدریس معکوس و روش تدریس سنتی بر تاب‌‌آوری تحصیلی و درگیری تحصیلی دانش‌‌آموزان در درس علوم تجربی بود. روش این پژوهش نیمه‌‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعۀ آماری شامل کلیۀ دانش‌آموزان پسر پایۀ ششم ابتدایی شهرستان سلسله در سال تحصیلی 1403-1402 است. از میان جامعۀ آماری تعداد 2 کلاس به روش نمونه‌گیری دردسترس انتخاب و در ادامه به شیوۀ تصادفی در قالب دو گروه آزمایش (20 نفر) و کنترل (20 نفر) جایگزین شدند. ابزار گردآوری داده‌‌ها شامل پرسش‌نامه تاب‌‌آوری تحصیلی ساموئلز (2004) و پرسش‌نامه درگیری تحصیلی ریو (2013) بود. داده‌ها با استفاده از آزمون‌های توصیفی و تحلیل کوواریانس تجزیه‌وتحلیل شدند. نتایج آزمون تحلیل کواریانس نشان داد که روش تدریس معکوس بر تاب‌‌آوری و درگیری تحصیلی دانش‌آموزان پایۀ ششم ابتدایی گروه آزمایش تأثیر مثبت دارد (۰۵/۰p<) به‌گونه‌ای که میزان تاب‌‌آوری و درگیری تحصیلی در دانش‌آموزانی که با استفاده از روش تدریس معکوس، درس علوم تجربی دبستان را یادگرفته‌‌اند، نسبت به دانش‌آموزانی که به مطالعۀ درس علوم تجربی با شیوه‌های سنتی پرداخته‌اند بالاتر بوده است. استفاده از روش تدریس معکوس به‌عنوان یک روش تدریس فناورانه نوین بیش از روش سنتی می‌تواند منجر به تقویت تاب‌‌آوری تحصیلی و درگیری تحصیلی در شاگردان شود.