فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش حاضر با هدف تحلیل ساختار شبکه اجتماعی هم‌نویسندگی کتب اعضای هیئت‌علمی رشتة علوم تربیتی دانشگاه‌های دولتی شهر تهران انجام گردید. در این پژوهش از رویکرد علم‌سنجی و تحلیل شبکه‌های اجتماعی استفاده شده است. جامعة آماری این پژوهش کتب منتشرشده اعضای هیئت‌علمی رشته علوم تربیتی دانشگاه‌های دولتی شهر تهران است که توسط سازمان‌های انتشاراتی چاپ گردیده و در سایت خانة کتاب نمایه شده است. با روش نمونة در دسترس 643 کتاب بررسی شد. در این پژوهش ابتدا به بررسی الگوهای هم‌نویسندگی در کتب اعضای هیئت‌علمی رشته علوم تربیتی پرداخته و سپس با رویکرد علم‌سنجی به مطالعه ساختار شبکه هم‌نویسندگی با استفاده از شاخص‌های کلان چگالی یا تراکم، ضریب خوشه‌بندی، قطر شبکه ، اتصال و میانگین فاصله پرداخته شد و برای بررسی عملکرد هر یک از اعضا از شاخص‌های خرد مرکزیت درجه، بینیت، نزدیکی و بردار ویژه استفاده گردید. بررسی الگوهای هم‌نویسندگی بین اعضای هیئت‌علمی نشان داد که بیشترین میزان هم‌نویسندگی در بین جامعة مورد مطالعه  به‌صورت 231 مورد دونویسندگی (36 درصد)،  104 مورد به‌صورت سه‌نویسندگی (16 درصد) ، 32 مورد به‌صورت چهارنویسندگی (5 درصد)، 46 مورد به‌صورت پنج نویسندگی و بیشتر (7 درصد) بوده است. سهم تک‌نویسندگی در این بین 230 مورد (36 درصد)  گزارش شده است. به بیان دیگر 64 درصد کتاب‌ها به‌صورت مشارکتی منتشرشده است. شبکه هم‌نویسندگی کتب اعضای هیئت‌علمی رشته علوم تربیتی از تعداد 106 گروه و 100 پیوند تشکیل شده‌است. همچنین بررسی شاخص‌های کلان شبکة اجتماعی هم‌نویسندگی در جامعه مورد مطالعه نشان‌دهندة آن است که این ساختار، به دلیل چگالی کم آن از انسجام پایینی برخوردار بوده و شبکه هم‌نویسندگی کتب اعضای هیئت‌علمی علوم تربیتی، شبکه‌ای گسسته و دارای روابط بسیار کم میان گروه‌های مختلف است. تحلیل شاخص‌های خرد نشان می‌دهد که با توجه به شاخص مرکزیت افرادی چون محمود مهرمحمدی، کوروش فتحی‌واجارگاه و محمد عطاران و خسرو باقری، از جایگاهی برجسته و میزان نفوذ و قدرت آن‌ها در شبکه، نسبت به سایر اعضا، بالاتر بوده و دارای بیشترین قدرت تأثیرگذاری علمی هستند و این افراد به نوعی جریان اطلاعات در شبکه را کنترل می‌کنند.