فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مرکز پیدایش گونه به (Cydonia oblonga Mill.) منطقه تالش در شمال‌غرب ایران و قفقاز است و مراکز تنوع متعدد آن در ایران، جمهوری آذربایجان، ترکیه و اروپا وجود دارد. در این پژوهش، روابط ژنتیکی ژنوتیپ‌ها و ارقام مهم به جمع‌آوری شده و یا منشاء گرفته از مرکز پیدایش این گونه در غرب استان گیلان و منطقه قفقاز در جمهوری آذربایجان و مقایسه آن با ژنوتیپ‌ها، جمعیت‌ها و ارقام چند مرکز تنوع شامل استان‌های خراسان رضوی، اصفهان، اردبیل، آذربایجان غربی، تهران و نیز ژنوتیپ‌هائی از ترکیه و اروپا با استفاده از 12 و 14 نشانگر SSR سیب و گلابی بررسی شد. بر اساس نتایج، ضمن انتقال‌پذیری موفق نشانگرهای سیب و گلابی به گونه به، تمایز گونه‌های به ژاپنی و چینی از جنس Cydonia صورت گرفت و 63 گونه، رقم و ژنوتیپ مورد بررسی در هفت خوشه اصلی گروه‌بندی شدند. بالاترین فراوانی آللی (968/0) برای نشانگرهای CH03g06 و KU10 مشاهده شد. ژرم‌پلاسم اروپا در خوشه مستقل و برعکس پایه کوئینس C با ژرم‌پلاسم شمال‌غرب ایران و قفقاز گروه‌بندی شد که تاییدکننده منشاء این پایه از این مناطق است. تجزیه ساختار ژنتیکی جمعیت ضمن اثبات نتایج تجزیه خوشه‌ای، تاییدکننده نتابج قبلی در رابطه با وجود دو مسیر تکاملی مستقل درخت به در شمال غرب ایران تا ترکیه و سپس اروپا و مسیر دوم در ناحیه مرکزی و شمال شرق ایران بوده است. انطباق این نتایج با نتایج ارزیابی‌های مورفولوژیک و ارگانولپتیک میوه نشان داد که هرگروه از ژرم‌پلاسم شناسایی شده دارای پتانسیل متفاوت برای استفاده در برنامه های به نژادی به بود.