اثربخشی آموزش مدیریت استرس به شیوة شناختی- رفتاری بر هیجان، استرس و تاب‌آوری تحصیلی دانش‌آموزان دختر پایه یازدهم شهر اهواز

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرکرد، شهرکرد، ایران

2 استادیار گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرکرد، شهرکرد، ایران

doi
10.22091/jrim.2024.9928.1040
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش مدیریت استرس به شیوة شناختی- رفتاری بر هیجان، استرس و تاب‌آوری تحصیلی دانش‌آموزان دختر پایه یازدهم شهر اهواز انجام شد. روش پژوهش حاضر، نیمه­آزمایشی با طرح پیش­آزمون-پس­آزمون با یک گروه کنترل بود. جامعة آماری پژوهش شامل کلیة دانش‌آموزان دختر پایه یازدهم شهر اهواز در سال تحصیلی 1402- 1401 بود. به همین منظور تعداد 40 نفر از دانش‌آموزان با استفاده از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله­ای انتخاب و به‌طور تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل قرار گرفتند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسش‌نامه‌های هیجان تحصیلی پکران، گوئتز و پری (2005)، استرس تحصیلی گادزلا (1991) و تاب‌آوری تحصیلی ساموئلز (2004) استفاده شد. گروه آزمایش طی 10 جلسه 90 دقیقه‌ای تحت آموزش مدیریت استرس به شیوة شناختی- رفتاری براساس مدل آنتونی، ایرونسون و اشنایدرمن (2007) قرار گرفت؛ در حالی که گروه کنترل هیچ آموزشی دریافت نکرد.  داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس و نرم افزار SPSS-26 تجزیه و تحلیل شد. نتایج نشان داد که آموزش مدیریت استرس به شیوة شناختی-رفتاری بر هیجان تحصیلی (53/45= F و 001/0= p)، استرس تحصیلی (55/227= F و 001/0= p) و تاب‌آوری تحصیلی (92/237= F و 001/0 = p) دانش‌آموزان اثر معناداری داشت. آموزش مدیریت استرس به شیوة شناختی-رفتاری در افزایش هیجان‌های مثبت، کاهش هیجان‌های منفی از قبیل استرس و اضطراب و همچنین افزایش تاب‌آوری دانش‌آموزان اثر دارد.