تأثیر کمبود روی بر رشد، درصد کلنیزاسیون میکوریزی ریشه و جذب روی، فسفر و آهن در گیاه ذرت

نویسندگان

1 فارغ التحصیل کارشناس ارشد خاکشناسی دانشگاه تبریز

2 عضو هیأت علمی گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

3 عضو هیات علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی

4 عضو هیأت علمی گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

5 عضو هیأت علمی گروه علوم گیاهی، دانشکده علوم، دانشگاه تبریز

doi
10.22092/ijsr.2013.126240
چکیده

کمبود روی یکی از شایعترین کمبودهای عناصر ریز­مغذی در گیاهان است و باعث کاهش در تولید محصول می­شود. هدف از این پژوهش، بکارگیری قارچ­های میکوریز آربوسکولار جهت رفع کمبود Zn و تأثیر آن بر قابلیت جذب روی، فسفر، آهن و رشد گیاه ذرت بود. این آزمایش در دو قسمت انجام گرفت که قسمت اول به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با دو فاکتور شامل قارچ در دو سطح ( –Mو +M به ترتیب بدون قارچ و تلقیح شده باG. intraradices) و دو سطح کمبود و کفایت روی (به ترتیب 0 و16 میکرو مولار) در بستر پرلیت اجرا شد. هر تیمار شامل چهار تکرار در گلدان­های پلاستیکی بود. قسمت دوم بصورت طرح پایه کاملاً تصادفی با دو سطح قارچی (-M و +M به ترتیب بدون قارچ و G. intraradices) در چهار تکرار و در بستر پرلیت اجرا شد. در قسمت اول نتایج نشان داد که در تیمارهای با کمبود روی، گیاهان میکوریزی به طور معنی­داری کمتر از گیاهان غیر­میکوریزی دچار کاهش رشد شدند. کمبود روی باعث افزایش معنی­داری در غلظت و مقدار فسفر بخش هوائی و ریشه گیاهان میکوریزی و غیرمیکوریزی شد. گیاهان میکوریزی و با کمبود روی دارای بیشترین غلظت و مقدار آهن و گیاهان غیرمیکوریزی و با روی کافی، دارای کمترین غلظت و مقدار آهن بودند. کمبود روی باعث افزایش درصد کلنیزاسیون ریشه به میزان 58% در گیاهان میکوریزی شد و در قسمت دوم این پژوهش مشاهده شد که گیاهان میکوریزی قادر به جذب روی از منابع نامحلول آن (ZnO) هستند.