تیمورتاش قربانی منافع انگلیس در ایران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تاریخ ایران اسلامی دانشگاه شهید بهشتی تهران

2 دانشیار گروه تاریخ دانشگاه شهید بهشتی تهران

doi
چکیده

هدف: گفتار حاضر به بررسی نقش عبدالحسین تیمورتاش در منظومۀ دیپلماسی کشورمان و دورۀ رضاشاه و نقش دولت انگلیس در حذف وی از صحنۀ سیاسی ایران می‌پردازد. روش/ رویکرد پژوهش: رویکرد این مقاله بررسی موضوع با اتکا به اسناد وزارت خارجۀ انگلستان است که تاکنون از آن بهره برده نشده است. یافته‌ها: تیمورتاش که در سمت وزارت دربار، سکان هدایت دستگاه دیپلماسی را نیز بر عهده داشت، با تکیه بر حمایت‌های رضاشاه وارد مذاکرات مستقیم با دولتمردان انگلیس شد و با اتخاذ سیاست عدم تقابل آشکار با قدرت‌های موجود، ضمن نزدیکی استراتژیک به شوروی در جهت اعمال فشار بر دولت بریتانیا و با در پیش گرفتن منافع ملی کشورمان گام در این مذاکرات نهاد؛ اما مقاومت تیمورتاش در بسیاری از موارد اختلافی بین‌الطرفین را موجب شد - که به عنوان «مسائل معوقه» از آنان یاد می‌شود- تا دیپلمات‌های آن کشور در مکاتبات خود با لندن عامل اصلی شکست مذاکرات خود با ایران را شخص تیمورتاش قلمداد نموده و به نوعی خواهان حذف وی از صحنۀ سیاسی ایران شوند.