برآورد پارامترهای مدل منحنی رطوبتی فردلاند و ژیانگ با استفاده از یک نقطه اندازهگیری شده
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه مهندسی علوم خاک دانشگاه تهران
2 دانشیار گروه مهندسی علوم خاک دانشگاه تهران
3 استادیار گروه مهندسی علوم خاک دانشگاه زنجان
4 دانشجوی کارشناسی ارشد گروه مهندسی علوم خاک دانشگاه تهران
doi
10.22092/ijsr.2013.126220چکیده
آگاهی کمی از خصوصیات هیدرولیکی خاک مانند منحنی رطوبتی و هدایت هیدرولیکی خاک در شبیهسازی جریان و پدیدههای انتقال در کشاورزی و هیدرولوژی ضروری میباشد. روشهای مستقیم زیادی برای اندازهگیری خصوصیات هیدرولیکی خاک وجود دارند. اما متأسفانه بیشتر روشهای موجود وقتگیر و پر هزینه میباشند. چاین و همکاران روش تک پارامتری را برای تخمین پارامترهای منحنی رطوبتی فردلاند و ژیانگ با استفاده از آنالیز رگرسیونی بدست آوردند. این روش برای برآورد پارامترهای معادله منحنی رطوبتی به یک نقطه اندازهگیری شده منحنی رطوبتی (نقطهپایهای) نیاز دارد. تحقیق حاضر به منظور بررسی کارائی روش مذکور در پیشبینی منحنی رطوبتی خاک و آب قابل استفاده گیاه صورت گرفت. 45 خاک از بانک داده UNSODA و 42 خاک، از خاکهای مورد مطالعه در کشور با خصوصیات هیدرولیکی متفاوت انتخاب شد. کمترین مقدار ریشه میانگین مربعات خطا (RMSE) روش مذکور در برآورد رطوبت در مکشهای مختلف در خاکهای UNSODA و ایران زمانی بود که مکش 33 کیلوپاسکال به عنوان نقطه پایه منحنی رطوبتی مورد استفاده قرارگرفت. ضریب تبیین بالا (96/0 = R2) و RMSE پایین (026/0 RMSE =) بین رطوبت اندازهگیری شده و برآورد شده در خاکهای ایران نشانداد که روش به خوبی قادر به پیشبینی منحنی رطوبتی خاک میباشد. خطای پایین (038/0 = RMSE) و همبستگی مثبت و معنیداری (** 732/0r =) بین رطوبت قابل استفاده پیشبینی شده و اندازهگیری شده نشانداد که روش فوقالذکر علاوه بر منحنی رطوبتی به خوبی قادر به پیشبینی رطوبت قابل استفاده گیاه در تمام خاکهای مورد مطالعه میباشد. مقایسه نتایج نشانداد که روش تک پارامتری مذکور نسبت به برخی از توابع انتقالی ارائه شده در کشور دارای کارائی بالاتری در برآورد منحنی رطوبتی خاک میباشد.