فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

افزایش عملکرد در گیاهان زراعی مستلزم شناخت روش‌های مدیریتی مناسب و از جمله تعیین آرایش کاشت مناسب می‌باشد. به منظور بررسی اثر آرایش کاشت بر عملکرد کمی و کیفیت علوفه و برخی صفات مورفولوژیک تاج‌خروس علوفه‌ای آزمایشی در ایستگاه تحقیقات کشاورزی گرگان در سال‌های 1396 و 1397 انجام شد. آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. عامل اول فاصله بین ردیف‌ها‌ی کاشت (30، 45 و 60 سانتیمتر) و عامل دوم فاصله بوته‌ها روی ردیف (5، 10، 15، 20، 25 و 30 سانتیمتر) بود. نتایج نشان داد که اثر فاصله بوته‌ها روی ردیف و اثر متقابل فاصله بین ردیف‌ها × فاصله بین بوته‌ها بر روی کلیه صفات مورد بررسی (ارتفاع بوته، قطر ساقه، وزن تر برگ، وزن خشک برگ، وزن تر ساقه، وزن خشک ساقه، عملکرد علوفه تر، عملکرد علوفه خشک، نسبت برگ به ساقه و عملکرد پروتئین) معنی‌دار بود. فاصله بین ردیف‌ها بر کلیه صفات بجز نسبت برگ به ساقه معنی‌دار بود. با توجه به معنی‌دار شدن برهمکنش‌ها، برش‌دهی اثر متقابل صورت گرفت تا در هر فاصله بین ردیف، فاصله بین بوته‌ها روی ردیف مناسب مشخص شود. در تیمارهای برتر (آرایش کاشت‌های‌30 × 30 ، 5 × 10، 45 × 5 و60 ×5‌ سانتیمتر) بیشینه عملکرد پروتئین و علوفه خشک به ترتیب در دامنه 896 تا 956 کیلوگرم در هکتار و 05/8 تا 7/7 تن در هکتار تغییرات نشان داد. بر این اساس به منظور حصول بیشینه عملکرد علوفه تر، علوفه خشک و پروتئین پیشنهاد می‌شود در صورتی که فاصله بین ردیف‌ها 30 سانتیمتر باشد، فاصله بوته‌ها روی ردیف 10-5 سانتیمتر (معادل تراکم بوته به ترتیب 66/6 و 33/3 بوته در مترمربع) در نظر گرفته شود. در صورتی که فاصله بین ردیف-ها 45 و 60 سانتیمتر باشد فاصله بوته‌ها روی ردیف بایستی پنج سانتیمتر (تراکم بوته به ترتیب 44/4 و 33/3 بوته در مترمربع) باشد. نتایج کلی این آزمایش نشان داد که آرایش کاشت‌های مناسب تاج خروس علوفه‌ای در شرایط آب و هوایی گرگان30 × 30، 5 × 10، 45 × 5 و60 × 5 سانتیمتر است.