فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نقد فمنیستی، رویکردی نقدی در تحلیل آثار ادبی است که با برجسته‌سازی نقش زنان در جامعه، به‌دنبال تحکیم جایگاه آنان و برقراری حقوقی مساوی میان دو جنس است.  بررسی بازتاب تجربه‌ها و احساسات زنانه در آثار ادبی، نقش مهمی در روشن‌ساختن موقعیت زنان در جوامع مختلف دارد و می‌تواند روایت‌هایی متنوع از هویت زنانه ارائه دهد. أفراح صغیرة، أفراح أخیرة از «هیفاء بیطار» نویسندۀ سوری، رمانی زنانه است که موانع و مشکلات زنان را به‌تصویرمی‌کشد. نظریۀ فمنیستی «الین شوالتر»، شامل چهار رویکرد زیست‌شناختی، روان‌شناختی، زبان‌شناختی و فرهنگی است و بازتاب تجربیات زنانه در آثار ادبی را بر‌اساس این چهار بُعد، مورد تحلیل و بررسی قرار‌می‌دهد. این پژوهش بر آن است تا نظریۀ فمنیستی شوالتر را در رمان أفراح صغیرة، أفراح أخیرة بررسی، تجزیه و تحلیل کند و اثبات نماید که نویسنده چگونه مؤلفه‌های زنانه را در اثر خود بازتاب داده‌است. در بُعد زیست‌شناختی، «بیطار» به ویژگی‌های زیستی زنان و نقش آن‌ها در تجربه زیست‌شده‌شان پرداخته‌است و در بُعد روانی به احساس تنهایی و غم، ترس از‌دست‌دادن و گریه اشاره کرده‌است. استفاده از ویژگی‌های برجستۀ زبانی توسط نویسنده مانند: کاربرد شعرهای عاشقانه، واژگان احساسی و ذکر جزئیات در انعکاس چالش‌های فرهنگی عمیقی چون: مردسالاری و بازتاب پیامدهای طلاق بر زنان و خلق اثری آگاهی‌بخش، نقش داشته‌است. تحمیل معیارهای جامعۀ مردسالار بر زنان، به بروز مشکلاتی برای زنان و عدم تصمیم‌گیری درست از سوی آنان منجر شده‌است. نویسنده به اثرات منفی و پایدار تفکرات مردسالارانه بر سلامت روانی و اجتماعی زنان پرداخته‌است تا بر‌ لزوم تغییر نگرش‌ها و ساختارهای اجتماعی برای ارتقای جایگاه و حقوق زنان تأکید کند. با‌این‌حال، بازنمایی کلیشه‌ای آزار زنان در مشرق زمین، گاه مانع از پرداختن به چالش‌های واقعی آنان توسط نویسنده شده‌است.