اثربخشی آموزش مهارت‌های ذهن‌آگاهی بر شفقت به خود و مهارت‌های ارتباطی زنان دارای فرسودگی والدگری

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد روان‌شناسی عمومی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران.

2 دانشیار گروه روان شناسی بالینی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران.

doi
10.22038/mjms.2024.81491.4692
چکیده

مقدمه: فرسودگی والدگری متغیری است که زنان را با آسیب­های روانی، اجتماعی، شناختی و هیجانی مختلفی مواجه می­سازد. بر این اساس پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش مهارت‌های ذهن‌آگاهی بر شفقت به خود و مهارت‌های ارتباطی زنان دارای فرسودگی والدگری انجام شد. روش کار: پژوهش حاضر کاربردی، از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه گواه و دوره پیگیری دوماهه بود. جامعه آماری پژوهش حاضر شامل زنان دارای فرسودگی والدگری مراجعه کننده به مراکز مشاوره آموزش و پرورش شهر اصفهان در فصل تابستان 1402 بود. در این پژوهش تعداد 30 زن دارای فرسودگی والدگری با روش نمونه‌گیری هدفمند (با توجه به ملاک­های ورود به پژوهش) انتخاب و با شیوه تصادفی در گروه­های آزمایش و گواه جایدهی شدند (15 نفر در گروه آزمایش و 15 نفر در گروه گواه). افراد حاضر در گروه آزمایش مداخله آموزش مهارت‌های ذهن‌آگاهی را طی هشت هفته در هشت جلسه 90 دقیقه‌ای دریافت نمودند. در این پژوهش از پرسشنامه شفقت به خود (SCQ)، پرسشنامه فرسودگی والدگری (PBQ) و پرسشنامه مهارت‌های ارتباطی (CSQ) استفاده شد. داده‌های با تحلیل واریانس آمیخته با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS23 تجزیه و تحلیل شد. نتایج:  نتایج نشان داد که آموزش مهارت‌های ذهن‌آگاهی بر شفقت به خود (0001/0>P) و مهارت‌های ارتباطی (0001/0>P) زنان دارای فرسودگی والدگری تأثیر معنادار دارد. نتیجه‌گیری: بر اساس یافته‌های حاصل از پژوهش حاضر، آموزش مهارت‌های ذهن‌آگاهی با انجام تمرینات ذهن‌آگاهی، کسب آگاهی نسبت به زمان حال، کسب آگاهی نسبت به اعمال پنج حس اصلی بدن، کسب آگاهی  نسبت به هیجانات و بکارگیری ذهن­آگاهی در زندگی روزمره می‌تواند به عنوان روشی کارآمد در جهت بهبود شفقت به خود و مهارت‌های ارتباطی زنان دارای فرسودگی والدگری مورد استفاده قرار داد.