بررسی نقش میانجی پیش داوری در رابطه بین تفکر دوقطبی با پرخاشگری و ایده پردازی خودکشی در دانشجویان

نویسندگان

1 دکتری سنجش و اندازه گیری، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران .

2 کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

3 کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی‌ دانشگاه خوارزمی تهران، تهران، ایران.

4 دانشیار گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

doi
10.30473/sc.2026.75408.3087
چکیده

هدف پژوهش حاضر ارزیابی نقش میانجی پیش داوری در رابطه بین تفکر دوقطبی با پرخاشگری و ایده پردازی خودکشی بود. طرح پژوهش حاضر توصیفی – همبستگی بود. جامعه آماری این پژوهش دانشجویان مقطع کارشناسی سال تحصیلی 1404-1403 دانشگاه شیراز بود. از میان این جامعه نمونه ای متشکل از 232 نفر دانشجو (119 دختر و 113 پسر) با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی خوشه‌ای انتخاب شدند و به پرسشنامه تفکر دوقطبی اوشیو (DTI)، مقیاس پرخاشگری نواکو (AGQ)، مقیاس پیش داوری محسنی و مقیاس ایده پردازی خودکشی بک (BSSI) پاسخ دادند. نرم افزارSPSS و AMOS برای تحلیل داده ها از طریق الگویابی معادلات ساختاری استفاده شد و روش بوت استراپ در برنامه ماکرو، پریچر و هیز (2008) برای بررسی نقش متغیر میانجی مورد استفاده قرارگرفت. طبق نتایج، الگوی ساختاری پژوهش از برازش مطلوبی برخوردار است. نتایج نشان داد تفکر دو قطبی بر پرخاشگری (58/0p< ,04/0 β=) و ایده‌پردازی خودکشی (23/0p< ,09/0 β=) اثر مستقیم ندارد و بر پیش‌داوری اثر مستقیم دارد (007/0p< ,28/0 β=). به علاوه، پیش‌داوری بر پرخاشگری (0001/0p< ,37/0 β=) و ایده‌پردازی خودکشی (04/0p< ,18/0 β=) اثر مستقیم دارد. به طور کلی مشخص شد که تفکر دوقطبی از طریق پیش‌داوری بر پرخاشگری (003/0p< ,11/0 β=) و ایده‌پردازی خودکشی (001/0p< ,06/0 β=) اثر غیرمستقیم دارد و رابطه تفکر دوقطبی با پرخاشگری و ایده پردازی خودکشی بدون میانجی گری پیشداوری معنادار نمی باشد. بنابراین، نقش میانجی گری پیش داوری تأیید شد.‌ در مجموع می توان نتیجه گرفت تفکر دوقطبی یا مقوله ای با پیش داوری در ارتباط است و پیش‌داوری نیز می تواند پیش بین معنادار پرخاشگری و ایده پردازی خودکشی باشد. یافته های این پژوهش، تلویحات کاربردی جهت شناخت درمانی اختلالات دارای علائم رفتاری پرخاشگرانه و خود آسیب زننده دارد.