فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در این مطالعه 32 نمونه خاک سطحی (صفر تا 30 سانتیمتر) با خصوصیات فیزیکی و شیمیایی متنوع از نقاط مختلف استان خوزستان برداشته و شکل­های شیمیایی کادمیوم (Cd) به روش عصاره­گیری دنباله­ای در این خاک­ها استخراج گردید. پس از انجام مطالعات شکل­های شیمیایی، به منظور بررسی ارتباط بین این شکل­ها و جذب گیاهی اقدام به کشت گیاه گندم در شرایط گلخانه در خاک­های مورد مطالعه گردید. نتایج نشان داد که بین کادمیوم قابل استخراج با DTPA و قابلیت هدایت الکتریکی (EC) ارتباط معنی­داری(r = 0.65, p < 0.01) وجود دارد. از بین شکل­های شیمیائی کادمیوم در خاک شکل محلول+تبادلی کمترین (1/5 درصد) و شکل کربناتی بیشترین (40 درصد) مقدار کادمیوم را به خود اختصاص دادند. شکل کادمیوم محلول+تبادلی همبستگی مثبت و معنی­داری با میزان کادمیوم قابل استخراج با DTPA و قابلیت هدایت الکتریکی خاک­ها نشان داد. شکل کربناتی کادمیوم نیز همبستگی مثبت و معنی­داری با درصد رس و میزان کربنات کلسیم فعال خاک نشان داد. بین میزان کادمیوم جذب شده در دانه گندم کشت شده بروی خاک­های مورد مطالعه و خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک­ها و نیز شکل­های شیمیایی کادمیوم ارتباط معنی­داری مشاهده نگردید. در حالیکه ارزیابی توزیع وضعیت مقدار کادمیوم کل در این خاک­ها و مقایسه آن با حدود ذکر شده در منابع علمی حاکی از آلودگی بیش از نیمی از خاک­ها (1/53%) به کادمیوم بود، مقایسه این مقادیر با اطلاعات جذب کادمیوم در دانه نسبت به حد مجاز آلودگی ( 1/3% بالاتر از حد مجاز)، نشان داد که مقادیر کادمیوم کل خاک، حداقل برای پیش­بینی جذب کادمیوم در دانه گندم شاخص مناسبی نیست.