تحلیل محتوایی نمادهایرنگی غنایی در شعر پایداری معاصر افغانستان (مطالعهی موردی اشعار قهارعاصی)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه بیرجند
2 دانشیار گروه آموزشی زبان و ادبیات فارسی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه بیرجند
3 استاد گروه زبان و ادبیات فارسی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه بیرجند
4 دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه بیرجند -بیرجند -ایران
doi
10.22103/jrl.2025.24207.2993چکیده
شعر پایداری معاصر افغانستان پس از کودتای هفتم اردیبهشت سال 1357ش، زمینهساز شکلگیری جریانهای متفاوت شعری شد و هر یک از شاعران، شعر را بر مبنای اندیشههای آرمانگرایانۀ سیاسی و اجتماعی خویش تعبیر نمودهاند و از نمادهایرنگی بهمنظور بیان احساسات و عواطف شخصی خویش بهره جسته و در تصویرآفرینی و انتقال مفاهیم واقعی برای بیان زیباییهای حسی و نظر به وجه نمادین آنها معنای انتزاعی و کنایی را در اشعار خویش ترسیم کردهاند. هدف این مقاله، بررسی و تحلیل محتوایی نمادهایرنگی اشعار قهارعاصی است. روش جمعآوری دادههای این تحقیق، کتابخانهای است که با روش توصیفی‑تحلیلی سامان یافته است. دادههای تحقیق، حاکی از این است که در شعر قهار عاصی، رنگهای سرخ، زرد، ارغوانی، سیاه، خاکستری و سفید بسامد بیشتری دارد و با توجه به درونمایۀ پایداری اشعارش، میتوان نتیجه گرفت که هر کدام از رنگها به صورت نمادین، القاکنندۀ معانی و مفاهیمی است: رنگهای سرخ به معنای شهید، شهادت و نابسامانیهای اجتماعی؛ رنگ زرد و ارغوانی به مفهوم یأس و ناامیدی؛ رنگسیاه، خاکستری و سفید، به ترتیب، انزجار جدی شاعر از فضای استبداد، وحشت، ویرانی، و تمایل به صمیمیت، بیگناهی و پاکی را نشان میدهد. همچنین روشن شد که رنگها در بازتابدهی احساسات شاعر نسبت به سرنوشت مردم از اهمیت ویژهای برخوردار است.