فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف از پژوهش حاضر، بررسی نقش واسطه‌ای گرایش به انتقام در رابطه بین هویت اخلاقی و مهارگری تلاشگر با رفتارهای ضداجتماعی در نوجوانان شهر شیراز بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش‌آموزان مقطع متوسطه دوم بود که از این جامعه، نمونه‌ای به حجم 567 نفر به روش تصادفی خوشه‌ای چند مرحله‌ای انتخاب و پرسشنامه‌های هویت اخلاقی (آکینو و رید، 2002)، مهارگری تلاشگر (الیس و رتبارت، 2001)، گرایش به انتقام (فلورس-کاماچو و همکاران، 2022) و رفتارهای ضداجتماعی (بارت و دونلان، 2009) در میان آنان توزیع گردید. ارزیابی مدل پیشنهادی با استفاده از تحلیل مسیر انجام گرفت. یافته‌ها نشان داد الگوی پیشنهادی از برازش خوبی با داده‌ها برخوردار است. نتایج نشان داد مسیرهای هویت اخلاقی به گرایش به انتقام، هویت اخلاقی به رفتارهای ضداجتماعی، گرایش به انتقام به رفتارهای ضداجتماعی معنی‌دار و مسیرهای مهارگری تلاشگر به گرایش به انتقام و مهارگری تلاشگر به رفتارهای ضداجتماعی غیرمعنی‌دار می‌باشد. همچنین دیگر یافته‌های پژوهش نشان داد گرایش به انتقام در رابطه میان هویت اخلاقی و رفتارهای ضداجتماعی نقش واسطه‌ای دارد اما گرایش به انتقام در رابطه میان مهارگری تلاشگر و رفتارهای ضداجتماعی نقش واسطه‌ای ندارد. بنابراین برای کمک به دانش‌آموزان در جلوگیری از رفتارهای ضداجتماعی، توصیه می‌شود برنامه‌های آموزشی متمرکز بر تقویت هویت اخلاقی و کاهش گرایش به انتقام در نظر گرفته شود.