تعیین سطوح پلوئیدی ژنوتیپهای لایم منسوب به پرشینلایم (Citrus latifolia Tanaka) در ایران
نویسندگان
1 استادیار، گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران.
2 استادیار، پژوهشکده مرکبات و میوههای نیمهگرمسیری، مؤسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رامسر، ایران
3 دانشیار، گروه باغبانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد جهرم، جهرم، ایران.
4 دانشآموخته دکتری، گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه هرمزگان، و محقق بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی هرمزگان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندرعباس، ایران.
5 دانشیار، پژوهشکده مرکبات و میوههای نیمهگرمسیری، مؤسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رامسر، ایران.
doi
10.22092/spij.2020.119086چکیده
شیوع بیماری جاروک لیموترش در مناطق عمده پرورش لایم در ایران، تولیدکنندگان را به سمت کاشت گونه لایم تریپلویید مقاوم به این بیماری یعنی پرشینلایم ترغیب کرده است تا تولید لایم در جنوب ایران تداوم داشته باشد. در این رابطه، تعداد قابل ملاحظهای از ژنوتیپهای ناشناخته لایم توسط باغداران بهعنوان پرشینلایم کشت میشود که هیچ اطلاعات ثبت شدهای از منشاء، مورفولوژی و زمینه ژنتیکی آنها وجود ندارد. جهت مشخصکردن وضعیت ردهبندی گیاهی ژنوتیپهای لایم مشابه با پرشینلایم، 18 ژنوتیپ جمعآوری شده از استانهای فارس، هرمزگان و مازندران، با استفاده از روش فلوسایتومتری و ویژگیهای مورفولوژی در سال 1395 در مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان هرمزگان، بندرعباس، مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج فلوسایتومتری نشان داد که 14 ژنوتیپ از 18 ژنوتیپ لایم مورد بررسی، تریپلویید و بقیه دیپلویید بودند. میزان شاخص DNA برای چهار ژنوتیپ دیپلوئید از 896/0 تا 000/1 و در ژنوتیپهای تریپلویید از 313/1 تا 563/1 متغیر بود. ژنوتیپهای تریپلویید ابعاد برگ بزرگتر و تراکم روزنه و کیسههای ترشحی کمتری نسبت به ژنوتیپهای دیپلویید داشتند. نتایج نشان داد که ژنوتیپهای خارکُل، لیمویخیاری و لیمویموسوم به مصری (که به اشتباه بهجای پرشینلایم در برخی مناطق جنوبی ایران کشت میشود) دیپلوئید میباشند و ممکن است به بیماری جاروک لیموترش حساس باشند.
