فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شاهنامه، از دیرباز به عنوان یک اثر ادبی بزرگ و حماسی، نقش مهمی در حفظ و تقویت هویت ملی و فرهنگی مردم افغانستان داشته است و به همین دلیل از منابع اصیل و ارزشمند در اشاعۀ روحیۀ مبارزه و استواری در مقابل اشغالگران در کشور افغانستان به شمار می‌رود. این اثر ادبی، با تأکید بر مفاهیمی چون خردورزی، دادگری، شجاعت، وفاداری و جوانمردی همواره توانسته است به عنوان راهنمای قدرتمندی برای ارتقای فرهنگ این سرزمین عمل کند. در این پژوهش به شیوۀ تحلیل محتوای مضمونی نشان داده می­شود که شاعران و نویسندگان افغانستان چگونه از طریق الهام‌گیری از شاهنامه توانسته‌اند ارزش‌های ملی و اندیشه‌های پایداری خویش را حفظ کنند و رواج دهند. جامعۀ آماری این پژوهش، شعرمعاصر افغانستان و شاعران حوزۀ پایداری‌ست. نتایج واکاوی در این آثار روایت می­کند که تأثیرپذیری از شاهنامه به عنوان بنیانی فرهنگی، نه تنها به حفظ و تقویت هویت ملی و فرهنگی افغانستان کمک کرده، بلکه نقش بسزایی در تقویت ارزش‌های انسانی، اخلاقی و پایداری در برابر اشغال و ستمگری داشته است. روایت‌نگاری ملهم از مفاهیم قهرمانی شاهنامه و شاهنامه خوانی در فرهنگ افغانستان، بازگوکنندۀ توجه مردم به طور عینی و عملی به شاهنامه است. تأمل در نمونه­های شعری متعدد شاعران پایداری افغانستان، حاکی از تأثیر شخصیت­ها، مکان­ها، اسطوره­ها و دیگر عناصر هویتی شاهنامه بر شعر آنان است و نشان می­دهد که اسطوره­های شاهنامه، در این آثار، به دلیل کنشگری و ایجاد روحیۀ حماسی و قهرمانی و باورمندی هویتی، زنده و پویا هستند.­­