کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی بر تاب آوری، پریشانی روانشناختی و امید زنان مبتلا به دیابت نوع دو

نویسندگان

1 گروه روانشناسی، دانشگاه همدان، همدان، ایران.

2 گروه روانشناسی، دانشگاه همدان، همدان، ایران.

3 گروه روانشناسی، دانشگاه همدان، همدان، ایران.

4 گروه روانشناسی، دانشگاه همدان، همدان، ایران.

5 گروه روانشناسی، دانشگاه همدان، همدان، ایران.

6 گروه روانشناسی، دانشگاه همدان، همدان، ایران.

doi
10.22038/mjms.2024.27134
چکیده

دیابت نوع دو یکی از بیماری‌های مزمن شایع است که با پیامدهای روان‌شناختی قابل‌توجهی مانند کاهش تاب‌آوری، افزایش پریشانی روانی و افت امید همراه است. در این میان، مداخلات روان‌شناختی نظیر کاهش استرس مبتنی بر ذهن‌آگاهی می‌توانند در بهبود سازگاری روانی این بیماران مؤثر باشند. هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی مداخله کاهش استرس مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر میزان تاب‌آوری، پریشانی روان‌شناختی و امید در زنان مبتلا به دیابت نوع دو بود.روش کاراین پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل زنان مبتلا به دیابت نوع دو مراجعه‌کننده به مراکز درمانی شهر همدان در سال 1403 بود. از میان آن‌ها ۳۰ نفر به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه ۱۵ نفر) گمارده شدند. گروه آزمایش طی ۸ جلسه ۹۰ دقیقه‌ای برنامه کاهش استرس مبتنی بر ذهن‌آگاهی را دریافت کرد و گروه کنترل هیچ مداخله‌ای دریافت نکرد. ابزارهای پژوهش شامل پرسش‌نامه تاب‌آوری (کانر و دیویدسون، 2003)، پریشانی روان‌شناختی (کسلر و همکاران، 2022) ، و امید به زندگی (اشنایدر، 1991) بود. داده‌ها با استفاده از تحلیل کوواریانس مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.نتایجیافته‌ها نشان داد مداخله کاهش استرس مبتنی بر ذهن‌آگاهی موجب افزایش معنادار تاب‌آوری و امید و کاهش معنادار پریشانی روان‌شناختی در گروه آزمایش شد. این تغییرات نسبت به گروه کنترل به‌طور معناداری بیشتر بود (001/0 p<).نتیجه­ گیرینتایج پژوهش حاضر نشان می‌دهد کاهش استرس مبتنی بر ذهن‌آگاهی می‌تواند به‌عنوان رویکردی مؤثر برای بهبود شاخص‌های روان‌شناختی زنان مبتلا به دیابت نوع دو به کار رود و با افزایش تاب‌آوری و امید و کاهش پریشانی روانی، کیفیت زندگی روانی این بیماران را ارتقا دهد.