ترکیبپذیری لاینهای ذرت از ژرم پلاسم حارهای و نیمه حارهای با استفاده از تسترهای مناطق معتدل
نویسندگان
1 مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
2 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
3 مرکز تحقیقات بیوتکنولوژی تولید مثل، پژوهشکده فناوریهای نوین علوم پزشکی، جهاد دانشگاهی ابن سینا، تهران
4 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
5 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
6 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان
doi
10.22092/spij.2017.116679چکیده
این پژوهش به منظور ارزیابی ترکیبپذیری لاینهای ذرت استخراجی از ژرمپلاسم حارهای و نیمه حارهای سیمیت (CIMMYT) در تلاقی با تسترهای مناطق معتدله انجام شد. به این منظور تعداد سی و شش ترکیب حاصله از تلاقی چهار تستر معتدله ذرت ( MO17از گروه لنکسترشورکراپ، و K18 لاین استخراج شده از MO17، B73 از گروه ریدیللودنت و K47/3 لاین به دست آمده ازB73) با نه لاین استخراجی از ژرمپلاسم ذرت سیمیت در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار در چهار منطقه کرج، دزفول، شیراز و کرمانشاه بررسی شدند. نتایج برآورد اثر ژنها با تجزیه لاین در تستر نشان داد که علاوه بر اثر غالبیت، اثر افزایشی نیز در کنترل عملکرد دانه و دیگر صفات موثر بودند. بر اساس نتایج مقایسه میانگین عملکرد تلاقیها، هیبریدهای شماره 32، 7 و 9 به ترتیب با میانگین عملکرد 641/8، 430/8 و 382/8 تن در هکتار پرمحصولتر از سایر هیبریدها و شاهد بودند. این هیبریدها به ترتیب حاصل تلاقی لاین شماره 5 با تستر K18 و لاین شماره 7 و 9 با تستر MO17 بودند. برآورد ترکیبپذیری عمومی مشخص کرد لاین شماره 5 پتانسیل استفاده مستقیم برای اصلاح عملکرد دانه در برنامه بهنژادی ذرت را دارا است. ترکیبپذیری خصوصی عملکرد دانه تلاقیها نیز بیانکننده ترکیبپذیری خصوصی مثبت و معنیدار تسترMO17 با لاین شماره 4 بود.