تدوین مدل رفتارهای جامعه پسند بر اساس نیازهای بنیادین روان‌شناختی با نقش واسطه ای اعتیاد به بازی های آنلاین

نویسندگان

1 استاد، گروه روانشناسی، دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.

2 دانشجوی دکترا روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایران.

3 دانشجوی دکترا روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایران.

doi
10.30473/sc.2023.66678.2840
چکیده

هدف پژوهش حاضر آزمون مدل پیشنهادی رفتارهای جامعه‌پسند بر اساس نیازهای بنیادین با نقش واسطه‌ای اعتیاد به بازی‌های آنلاین بود. روش پژوهش، همبستگی - از نوع تحلیل مسیر بود. جامعه آماری شامل دانشجویان دانشگاه بوعلی‌سینا همدان در سال تحصیلی 1401-1400 بود که نمونه‌ای به حجم 388 نفر با استفاده از روش تصادفی خوشه‌ای انتخاب شد. ابزار پژوهش شامل پرسش‌نامه‌های نیازهای بنیادین لاگوردیا و همکاران (2000)، رفتارهای جامعه‌پسند کاپررا و همکاران (2005) و اعتیاد به بازی‌های آنلاین خزل و همکاران (2007) بود. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از روش‌ تحلیل مسیر با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS نسخه 22 و LISREL نسخه 8/8 استفاده شد. نتایج پژوهش نشان داد، مدل پژوهش با داده‌ها برازش مناسبی دارد. در بررسی نتایج مشخص شد اثر مستقیم نیازهای بنیادین بر اعتیاد به بازی منفی و معنادار و بر رفتارهای جامعه‌پسند مثبت و معنادار است (p<0.01). اثر اعتیاد به بازی بر رفتارهای جامعه‌پسند منفی و معنادار است (p<0.01). همچنین نتایج نشان داد، اعتیاد به بازی آنلاین در رابطه بین نیازهای بنیادین روان شناختی و رفتار جامعه‌پسند نقش واسطه‌ای معناداری دارد (p<0.01). بر اساس نتایج پژوهش حاضر می‌توان بیان کرد نیازهای بنیادین در کاهش اعتیاد به بازی آنلاین نقش داشته و کاهش میزان اعتیاد به بازی در بهبود رفتارهای جامعه‌پسند اثرگذار است.