بررسی نوع اقتباس شیار 143 از کتاب‌های چشم سوم و اختر و روزهای تلواسه

نویسندگان

1 دانشجوی زبان و ادبیات فارسی، دانشکدة زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه لرستان.

2 استادیار زبان و ادبیات فارسی، دانشکدة زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه لرستان

doi
10.22103/jrl.2021.2834
چکیده

سینمای اقتباسی، روش مناسبی برای تبدیل آثار ادبی به آثار تصویری است. با این روش می‌توان حوزۀ شنیداری را با حوزه دیداری وصل و برد تأثیرگذاری اثر را افزون‌تر نمود. در جهان غرب از این روش برای انتقال فرهنگ خود به دیگر ملل بهرۀ فراوانی برده‌اند و می‌برند. در ایران نیز برخی از کارگردانان و فیلم‌نامه‌نویسان ایرانی از این روش بهره برده‌اند. خانم نرگس آبیار، یکی از موفق‌ترین کارگردان‌ها در گونۀ سینمای اقتباسی- حداقل در مرزهای ایران- است. او با تولید فیلم شیار ۱۴۳ از روی رمان «چشم سوم» و کتاب «اختر و روزهای تلواسه» توانست بستری را برای انتقال مظلومیت مادران مفقودین جنگ فراهم آورد. او با بهره بردن از شیوۀ اقتباس آزاد و ایجاد تغییراتی- همچون مکان، نام افراد، تعداد شخصیت‌های فیلم نسبت به کتاب، تغییر در برخی کنش‌های افراد فیلم نسبت به کتاب و ... - سعی در ایجاد رابطه‌ای عاشقانه- همچون یعقوب و یوسف- میان مادر و فرزندی را دارد که با جنگ، میان او و فرزند فاصله افتاده است و مانع وصل را رادیوی بر کمر مادر قرارداده؛ رادیویی که با باز شدن آن از کمر مادر، دیدار میسر می­گردد. در این مقاله ما برآنیم تا با بررسی تفاوت‌ها و تشابهات میان فیلم شیار ۱۴۳ و رمان چشم سوم و اختر و روزهای تلواسه نوع اقتباس اثر و میزان وفاداری فیلم نسبت به کتاب را بسنجیم. این مقاله به روش تحلیلی- توصیفی تدوین شده است.