مقاله پژوهشی: تبیین جایگاه مؤلفه‌های صنایع دریایی در قدرت دریایی جمهوری اسلامی ایران

نویسندگان

1 استاد جغرافیای سیاسی، دانشگاه تربیت مدرس

2 استادیار مدیریت راهبردی نظامی دانشگاه علوم دریایی امام خمینی

3 دانشجوی دکتری علوم دفاعی راهبردی دانشگاه عالی دفاع ملی

4 استاد علوم دفاعی راهبردی دانشگاه عالی دفاع ملی

doi
چکیده

امروزه قدرت دریایی، تنها به قدرت نظامی محدود نمی‌شود و ابعاد دیگری همچون علوم و دانش دریایی، ناوگان دریایی، ظرفیت‌های جغرافیای سیاسی، خدمات دریایی و صنایع دریایی را هم در برمی‌گیرد. هرکدام از این ابعاد و مؤلفه‌های آن‌ها دارای جایگاهی خاص در قدرت دریایی کشور هستند. صنایع دریایی یکی از صنایع مادر محسوب می‌شود که توسعه این صنعت و مؤلفه‌های مرتبط با آن، موجب توسعه بسیاری دیگر از صنایع پایین‌دستی و درنتیجه توسعه دریامحور و پیشرفت قدرت دریایی کشور می‌گردد. در این تحقیق، با روش موردی زمینه‌ای و با رویکرد آمیخته، ضمن مطالعات اکتشافی و بررسی پیشینه‌ها، اسناد و مدارک کتابخانه‌ای و...، با استفاده از ابزار مصاحبه و پرسشنامه سعی شده است، ضمن تبیین مؤلفه‌های بعد صنایع دریایی، جایگاه هریک از این مؤلفه‌ها را در قدرت دریایی کشور بیان کنیم. بر اساس یافته‌های تحقیق و به‌منظور پیشرفت قدرت دریایی کشور، لازم است مسئولین بلندپایه کشور به توسعه صنایع و زیرساخت‌های دریایی کشور اهتمام ویژه داشته باشند. همچنین بر اساس نتایج حاصله، تعداد بیست مؤلفه برای بعد صنایع دریایی احصاء گردید که با لحاظ ترتیب اولویت آن‌ها، مؤلفه توسعه بنادر کوچک دارای اهمیت بیشتری است و البته توجه متوازن و هماهنگ به کلیه مؤلفه‌های احصاء شده، مسیر گام‌برداری برای مسئولین مربوطه، به‌منظور توسعه این مؤلفه‌ها و دستیابی به قدرت دریایی پیشرفته کشور را مشخص می‌نماید.