برنامه ریزی راهبردی احیای محیط طبیعی رود دره های تهران ( نمونه موردی: رود دره درکه )
نویسندگان
1 دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهیدبهشتی، تهران
2 دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران
doi
چکیده
طی چند دهة اخیر، شهر تهران با افزایش چشمگیر جمعیت شهرنشین روبهرو بوده است. این افزایش شهرنشینی و در پی آن استفاده از زمین جهت سکونتگاههای شهری بدون در نظر گرفتن توانهای محیطی، باعث پیامدهای ناگوار و تخریب محیطزیست در تهران شده است و تعادل بین شهر و محیطزیست را مختل نموده است. رود درههای شهری به عنوان یکی از عناصر ساختار اکولوژیکی شهرها میتوانند نقش مؤثری در جهت ایجاد تعادل بین فضای انسانساخت شهر و طبیعت ایفاء نمایند، اما استفاده گسترده سبب شده تا فشاری بیش از توان محیط به طبیعت وارد شود و شاهد از بین رفتن عناصر طبیعت مانند درختان، پوششگیاهی، آلودگی آب و... باشیم. لذا ایجاد و افزایش مکانهای تفریحی ، برنامهریزی محیطهای طبیعی در راستای حفظ و احیاء اکوسیستمهای طبیعی و بهرهبرداری بهینه از آنها، امری کاملاً ضروری به نظر میرسد. مقاله حاضر از نوع توصیفی – تحلیلی و بر اساس مدل ترکیبی تحلیل استراتژیک SWOT و مدل برنامهریزی استراتژیکQSPM است. این پژوهش به بررسی روند برنامهریزی احیای محیططبیعی رود درهها در شهر تهران پرداخته و روددرة درکه را به عنوان یک نمونه از این روددرهها مورد مطالعه قرار داده و با انجام مطالعات میدانی و بررسی مدارک، بر اساس امکانات و فرصتها، محدودیتها و تهدیدات، راهبردهایی به منظور برنامهریزی احیای محیططبیعی این روددره ارائه داده است. نتایج تحقیق نشان دهندة آن است که؛ استراتژیهای انتخاب شده QSPM از میان پنج استراتژی برگزیده، استراتژی حفظ، احیاء، تقویت پوششگیاهی و زیستگاههای طبیعی، با نمره جذابیت 048/6 نسبت به دیگر استراتژیها از اولویت بالایی برخوردار است.