واکنش ده رقم خیار گلخانه‌ای نسبت به نماتد ریشه‌گرهی Meloidogyne javanica

نویسندگان

1 گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج

doi
10.22092/spij.2017.111248
چکیده

در یک آزمایش گلخانه‌ای مقاومت نسبی ده رقم رایج خیار شامل Al-Biruni F1، Borhan، Donia، Ivor، Jiroft F1، Karim F1، Katrina، Negin، Terminator و Tunca در برابر نماتد ریشه گرهی (Meloidogyne javanica) ارزیابی شد. به ازای هر گرم خاک، گیاهچه‌ها با پنج لارو سن دوم نماتد مایه‌زنی شدند. هفت هفته پس از مایه‌زنی، شاخص‌های مختلف رشدی گیاه و شاخص‌های تولیدمثلی نماتد مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که هیچ یک از رقم‌ها مقاوم نبودند ولی درجه حساسیت آن‌ها از نظر شاخص‌های تولیدمثلی نماتد متفاوت بود. پس از آلوده شدن با نماتد، از نظر شاخص‌های شاخساره، رقم‌های Karim F1، Al-Biruni F1، Donia و Borhan و از نظر شاخص‌های ریشه، رقم‌های Al-Biruni F1، Donia، Katrina و Ivor نسبت به سایر رقم‌ها حساسیت کمتری داشتند. در بررسی‌ شاخص‌های تولیدمثلی نماتد، مشخص شد که رقم‌های Karim F1، Jiroft F1 و Ivor کمترین جمعیت نماتد را داشتند. بر اساس شاخص مقاومت، رقم Karim F1 نسبتاً حساس، Jiroft F1 و Ivor حساس و سایر رقم‌ها خیلی حساس ارزیابی شدند. در تجزیه خوشه‌ای بر مبنای شاخص‌های رویشی رقم‌های Karim F1، Al-Biruni F1، Tunca و Borhan با قرابت بسیار نزدیک در خوشه جداگانه‌ای جای گرفتند. بر اساس شاخص‌های مرتبط با نماتد، پنج رقم Terminator، Ivor، Donia، Karim F1 و Jiroft F1 بیشترین مشابهت به یک‌دیگر را داشتند و رقم‌های Al-Biruni F1 و Negin در خوشه مجزا قرار گرفتند.