جداسازی و ارزیابی تنوع ژن‌های وابسته به بیماری‌زایی (PR) تعدادی از گونه‌های درختان میوه دانه‌دار

doi
10.22092/spij.2017.111217
چکیده

به دلیل پیچیدگی روابط گیاه با عوامل بیماری‌زا، شناخت ساختارهای ژنتیکی مقاومت گیاه در مقابل این عوامل از جمله ژن‌های مرتبط با بیماری‌زایی (PR Genes) از اهمیت بالایی برخوردار است. این تحقیق با هدف جداسازی و ارزیابی تنوع این ژن‌ها در ژنوتیپ‌های سیب (Malus×domestica)، گلابی معمولی (Pyrus communis)،‌ گلابی برگ‌بیدی (P. salicifolia) و به (Cydonia oblonga) انجام شد. طراحی آغازگرهای اختصاصی و نیمه اختصاصی روی نواحی حفاظت شده ژن‌های PR1a، PR3-Ch1، PR3-Ch2، PR3-Ch3، PR3-Ch5، PR5 وPR8 از گونه‌های دولپه‌های نزدیک انجام و روی DNA استخراج شده با استفاده از روش تلفیقی CTAB-SDS ارزیابی شد. تعداد ژنوتیپ مورد بررسی در گونه سیب، گلابی اروپایی، گلابی برگ‌بیدی و به ترتیب 7، 7، 1 و 12 عدد بود. پس از بهینه‌سازی شرایط دمایی و غلظتی واکنش PCR مربوط به هر جفت آغازگر، مشخص شد که امکان انتقال‌پذیری جفت آغازگرهای طراحی شده به درختان میوه دانه‌دار در مورد اغلب ژن‌های PR مورد نظر وجود داشت. بر اساس نتایج بررسی هومولوژی برای اولین بار ژن‌های PR1a،PR3-Ch1 ، PR3-Ch3، PR3-Ch5 ، PR5 و PR8 در برخی ارقام بومی و یا وارداتی سیب، ارقام گلابی و به و ژنPR3-Ch4 در سیب و گلابی جداسازی و پس از تعیین توالی در بانک اطلاعاتی به ودیعه گذاشته شدند. بررسی میزان تنوع ژنتیکی ژن‌های جداسازی شده با استفاده از توالی‌یابی نشان داد که ژن‌های حاصل با وجود موتاسیون‌های نقطه‌ای، از هومولوژی نسبتاً بالایی در بین گونه‌های درختان میوه دانه‌دار برخوردارند.