فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به منظور بررسی اثر شوری و روی بر رشد، ترکیب شیمیایی و تغییرات بافت آوندی در ساقه گندم(Triticum aestivum L.) تعداد 20 نمونه خاک از مناطق مختلف استان خراسان انتخاب گردید. سپس طی آزمایش گلخانه‌ای بصورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک کامل تصادفی در سه تکرار اثر مصرف صفر و 10 میلی‌گرم در کیلوگرم روی بصورت سولفات روی (ZnSO4.7H2O) و دو سطح شوری صفر (آب مقطر) و 100 میلی‌مول بر لیتر (معادل dS m-113) محلول تهیه شده از NaCl + CaCl2 با نسبت اکی‌والان یکسان بر روی گندم مطالعه گردید. نتایج نشان داد که بطور میانگین وزن خشک اندام هوایی با افزایش مصرف روی به میزان 3/8 درصد زیاد گردید، در حالی که شوری موجب کاهش وزن خشک به میزان 5/61 درصد شد. مصرف روی در شرایط شور توانست، وزن خشک اندام هوایی را 5/4 برابر بیش از شرایط غیر شور افزایش دهد. شوری وزن خشک ریشه را نیز بطور معنی‌داری کاهش داد. در مقابل مصرف روی اگرچه وزن ریشه را به میزان 3/4 درصد افزایش داد ولی این تغییر معنی‌دار نبود. علاوه براین غلظت و جذب روی در اندام هوایی گندم بر اثر مصرف روی افزایش و با شوری کاهش یافت. شوری همچنین موجب گردید تا از غلظت پتاسیم و کلسیم به میزان 60 و 8/56 درصد در اندام هوایی کاسته گردد. غلظت سدیم با افزایش شوری 56 درصد زیاد گردید، ولی با مصرف روی در حدود 44 درصد کاهش یافت. روی همچنین با محدود نمودن جذب سدیم، نسبت K+/Na+ و Ca2+/Na+ را در اندام هوایی افزایش داد. از طرفی شوری موجب تغییرات ساختمانی در ساقه و بافت آوندی گیاهان تحت تنش شد، بطوری که بر اثر شوری دستجات آوندی کمتر و از اندازه آن نیز کاسته شد، ولی مصرف روی تشکیل دستجات آوندی را در گیاهان تحت تنش شوری بهبود داد.