شناسایی ابعاد، مولفه‌ها و شاخص‌های حق بر شهر؛ مورد مطالعه: شهر اصفهان

نویسندگان

1 استادیار گروه حقوق، دانشکده علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

2 دانش‌آموخته دکتری شهرسازی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.22054/qjpl.2024.77105.2954
چکیده

حق بر شهر از جمله حقوق شهروندی با ماهیت اجتماعی، سیاسی و حقوقی است که در آستانه پیوستن به حقوق بشر قرار دارد. این حق از مفاهیم جنجالی مطرح شده در دهه 1970 توسط هنری لوفور می‌باشد. این مفهوم در چند دهه گذشته مباحث حقوقی و شهری زیادی داشته و در عمل جنبش‌های اجتماعی متعددی را شکل داده که نتیجه آن صدور منشورهای حقوقی از جمله منشور جهانی حق بر شهر می‌باشد. هدف این مقاله، تدوین شاخص‌های تحقق حق بر شهر در اصفهان است. برای تدوین مولفه‌های آن از روش دلفی- خبره محور استفاده شده است. نتایج نشان می‏دهد تمام 16 مؤلفه مورد ارزیابی، اینگونه پذیرفته شده‌اند. به ترتیب در بُعد حکمرانی خوب شهری، حق مشارکت (3.9)، دسترسی به اطلاعات (3.65)، عدالت و برابری (3.59)، قانونمندی (3.38)، اثر بخشی و کارایی (3.29)، ثبات سیاسی و مبارزه با فساد (2.34)، در بُعد حفاظت در برابر خطر، حق سلامت و ایمنی (3.03)، مراقبت‌های خاص، (2.8) آمادگی اضطراری (2.46)، در بُعد کالبدی، حق امکانات  شهری (3.32)، مسکن (3.08)، تحرک و جابجایی (2.48)، در بُعد اجتماعی، حق کیفیت زندگی (3.55)، نیازهای اساسی (3.17)، آگاهی و مشارکت (2.87) و پیوستگی اجتماعی (2.61) بیشترین میانگین را  داشته‌اند.