مطالعه سیتوژنتیکی در تعدادی از گونه‌های جنس Stipagrostis

نویسندگان
doi
10.22092/spij.2017.111128
چکیده

این تحقیق به منظور ارزیابی خصوصیات سیتوژنتیکی هشت جمعیت متعلق به سه گونه از جنس Stipagrostis اجرا شد. نتایج شمارش کروموزومی، دو سطح پلوئیدی در این جنس را نشان داد که گونه S. plumose دیپلوئید(22=x2=n2) و گونه‌های S. pennata وS. karelinii تتراپلوئید (44=x4=n2) بودند. مطالعه حاضر تعداد کروموزوم گونهS. karelinii را به صورت تتراپلویید و برای اولین بار گزارش می‌کند. نتایج فرمول کاریو‌تیپی نشان داد که عمده کروموزوم‌های موجود در جمعیت‌های مورد مطالعه از نوع متاسنتریک (m) هستند. ماهواره و نواحی سازمان دهنده هستکی در جمعیت‌های دیپلوئید مشاهده شد. بر اساس نتایج تجزیه کاریوتیپی و دسته بندی کاریوتیپ‌ها به روش Stebbins ، جمعیت‌های دیپلوئید در کلاس A1 و A2 و جمعیت‌های تتراپلوئید در کلاس B1 قرار گرفتند، به این ترتیب جمعیت‌های تتراپلوئید از نظر کاریوتیپی نامتقارن‌ بودند. از نظر صفات کاریوتیپی اختلاف معنی‌داری (01/0p < ) میان جمعیت‌ها برای سه صفت طول بازوی کوتاه، نسبت بازوها و شاخص سانترومری وجود داشت که بیانگر تنوع نسبی کروموزومی در میان ژنوتیپ‌های مورد مطالعه بود. بیشترین میزان همبستگی میان صفت بازوی کوتاه با بازوی‌ بلند و همچنین میان شاخص سانترومری با درصد شکل کلی و صفت شاخص سانترومری با میزان کروماتین نسبی، به ترتیب با مقادیر 96/0، 88/0 و 87/0 وجود داشت. نتایج تجزیه خوشه‌ای و ضرایب Romero zarco تا حد بسیار زیادی با یک‌دیگر هماهنگی داشت و جمعیت ها در دو گروه مجزا قرار گرفتند. در گروه اول سه جمعیت دیپلوئید از گونه S. plumosa و در گروه دوم سایر جمعیت‌های تتراپلوئید از گونه‌های S. pennata وS. karelinii جای گرفتند.