فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

انتخاب رشته تحصیلی از مهم‌ترین و پیچیده‌ترین تصمیم‌های آموزشی بسیاری از داوطلبان و دانش‌آموزان آزمون سراسری محسوب می‌شود که می‌تواند تأثیرات مهمی بر زندگی شغلی آیندۀ آنها داشته باشد. این امر در سال‌های اخیر با چالش‌ها و آسیب‌های قابل توجهی روبرو شده است. هدف این پژوهش، بررسی و شناسایی آسیب‌های فرایند انتخاب رشته تحصیلی آزمون سراسری از دیدگاه دانشجویان بود. این مطالعه به شیوۀ کیفی و با استفاده از روش نظریۀ داده بنیاد و رهیافت استرواش و کوربین انجام شد. 24 دانشجوی دورۀ روزانه ورودی سال‌تحصیلی 1400-1401 دانشگاه‌های سراسری شهر تبریز با استفاده از نمونه‌گیری داوطلبانه و مصاحبۀ نیمه-ساختاریافته و بر اساس ملاک‌های ورود به پژوهش تا حد اشباع مورد بررسی قرار گرفتند. داده‌ها ثبت، کدگذاری و در قالب کدهای ثانویه، مقوله‌های فرعی و مقوله‌های اصلی دسته‌بندی شدند. تحلیل تجارب شرکت‌کنندگان به شناسایی 164کد ثانویه، 20 مقولۀ فرعی و 3 مقولۀ اصلی شامل مسائل فردی-روانشناختی، مشکلات اجتماعی- آموزشی و نقص ساختاری - مدیریتی منجر شد. از نقطه نظر آموزشی، درک آسیب‌های فرایند انتخاب رشته تحصیلی ورود به دانشگاه می‌تواند در ارائۀ چارچوب لازم جهت تدوین مدل مناسبی برای ورود داوطلبان آموزش عالی، همچنین توزیع متوازن داوطلبان در رشته‌های تحصیلی مختلف و پیشگیری از آسیب‌های احتمالی مؤثر واقع شود.