اثر متقابل ژنوتیپ × محیط و بررسی پایداری عملکرد دانه در ژنوتیپ‌های گندم نان در مناطق گرم و خشک جنوب ایران

نویسندگان
اکبری‌مقدم, حسین ID 1
عابدینی اسفهلانی, محمد ID 2
نیکزاد, احمدرضا ID 3
لطفعلی آیینه, غلامعباس ID 4
اسماعیل‌زاده مقدم, محسن ID 5
زکی‌زاده, مهدی ID 6
سیاح‌فر, منوچهر ID 7
طبیب‌غفاری, سیدمحمود ID 8

1

2 .

3 .

4

5 .

6

7

8

doi
10.22092/spij.2017.111062
چکیده

  برای تعیین پایداری عملکرد در ارقام و لاین‌های گندم نان ویژه مناطق گرم و خشک کشور، 18 لاین در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار همراه با یک رقم شاهد (چمران) در شش ایستگاه تحقیقاتی مناطق گرم جنوب کشور شامل اهواز، زابل، دزفول، داراب، ایرانشهر و خرم‌آباد و در دو سال زراعی (86-1384)‌ مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که اثر متقابل سال×مکان و سال مکان ژنوتیپ به ترتیب در سطوح احتمال 1 درصد و 5 درصد معنی‌دار بودند . بر اساس نتایج تجزیه پایداری عملکرد دانه ژنوتیپ‌ها بر پایه روش‌ غیر پارامتری میانگین رتبه عملکرد دانه، روش رگرسیونی ابرهارت و راسل، روش اکووالانس ریک و واریانس پایداری شوکلا، روش گزینش همزمان ، روش‌های AMMI و SHMM ، ژنوتیپ شماره 11 ( Weebill 1 ) جزء لاین‌های پایدار تشخیص داده شد. در این آزمایش با توجه به قابلیت روش ‌های AMMI و SHMM ، این دو روش جهت بهره‌برداری در تعیین ژنوتیپ‌های پایدار از جنبه عملکرد دانه پیشنهاد می‌شوند .

کلیدواژه‌ها
واژه‌های کلیدی: گندم نان, عملکرد دانه, پایداری, سازگاری, مناطق گرم و خشک