فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

  به منظور ارزیابی تحمل ژنوتیپ‌های گندم نان به تنش خشکی پس از مرحله گلدهی، در سال‌های زراعی84-1383 و 85-1384 آزمایش‌هایی در شرایط آبیاری نرمال و تنش خشکی با استفاده از هیجده ژنوتیپ امید بخش گندم نان زمستانه و بینابین در قالب طرح آماری بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در ایستگاه‌های تحقیقاتی کرج‌، اراک‌، مشهد و میاندوآب اجرا شد. ارزیابی ژنوتیپ‌ها از نظر تحمل به خشکی با استفاده از شاخص‌های تحمل به تنش( STI )‌، حساسیت به تنش ( SSI )، تحمل ( TOL )، میانگین بهره‌وری( MP ) و میانگین هندسی( GMP ) و همچنین میانگین رتبه( ) و انحراف معیار رتبه ( SDR ) شاخص‌های یاد شده برای کلیه ژنوتیپ‌ها وترسیم بای‌پلات مربوطه انجام شد. نتایج تجزیه واریانس مرکب صفت عملکرد دانه نشان داد که اثر ژنوتیپ و اثر متقابل سه جانبه سال ´ مکان ´ ژنوتیپ در شرایط تنش خشکی و اثر متقابل سال ´ مکان در هردو شرایط نرمال و تنش خشکی معنی‌دار بود. با توجه به میزان همبستگی شاخص‌ها با عملکرد‌های دو شرایط تنش و نرمال‌، شاخص‌های MP و STI به عنوان بهترین شاخص‌ها شناخته شدند. با استفاده از روش ترسیمی بای‌پلات، مقایسه مقادیر شاخص‌ها و م یانگین رتبه( ) و انحراف معیار رتبه( SDR ) شاخص‌ها برای هر ژنوتیپ و مشاهده وضع قرارگرفتن ارقام در بای‌پلات مذکور ژنوتیپ‌ها با کد C-83-6 ، C-83-7 و C-83-8 به عنوان ژنوتیپ‌های متحمل و ژنوتیپ C-83-14 به عنوان حساس‌ترین ژنوتیپ نسبت به تنش خشکی شناسایی شدند .