نقش تعدیل کنندگی فرهنگ اخلاقی در رابطه بین سه گانه تاریک شخصیت با آنومی سازمانی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران

2 دانشگاه کاشان

doi
10.30487/jcp.2023.329971.1386
چکیده

سازمان‌های با ویژگی آنومی، فاقد حیات، پیوستگی اجتماعی و روح اخلاقی هستند و به‌مثابة سازمان‌های مروج آشوب تلقی می‌شوند. اما اگر فرهنگ حاکم بر سازمان، فرهنگ اخلاقی باشد و جنبه‌های تاریک شخصیت فردی، کم‌رنگ باشد، کار کردن شیرین، توأم با احساس رضایتمندی و خودشکوفایی است. بر همین اساس، هدف پژوهش حاضر، بررسی نقش تعدیل‌کنندگی فرهنگ اخلاقی در رابطة بین سه‌گانة تاریک شخصیت با آنومی سازمانی بود. جامعة آماری شامل معلمان شهرستان آران و بیدگل در سال تحصیلی 1400­1401 بود که حجم نمونه از طریق الگوی مونت کارلو و به روش تصادفی ساده 350 نفر به دست آمد. به‌منظور جمع‌آوری داده‌ها از سه پرسش‌نامة استاندارد فرهنگ اخلاقی سازمانی، آنومی سازمانی و مقیاس دوازده کثیف سه‌گانة تاریک استفاده شد. تحلیل داده‌ها در دو سطح توصیفی و استنباطی با استفاده از نرم‌افزارهای آماری انجام شد. یافته‌ها نشان داد میانگین هریک از ابعاد سه‌گانة تاریک شخصیت پایین‌تر از نمرة ملاک، میانگین فرهنگ اخلاقی سازمانی بالاتر از حد متوسط و میانگین آنومی سازمانی پایین‌تر از نمرة ملاک بود. ضرایب همبستگی نشان داد بین ابعاد ماکیاول‌گرایی، جامعه‌ستیزی و خودشیفتگی با آنومی سازمانی، رابطة مثبت و غیرمعنادار وجود دارد. بین فرهنگ اخلاقی و آنومی سازمانی رابطة منفی و معنادار وجود دارد. همچنین ضریب رگرسیون گام‌به‌گام نشان داد نقش تعدیل‌کنندگی فرهنگ اخلاقی در تأثیر ابعاد سه‌گانة تاریک شخصیت بر آنومی سازمانی، منفی و معنادار بود.