تحلیل علل تعارض در مناطق پیراشهری با رویکرد سیاستگذاری باز (مورد مطالعه: منطقه ۲ اهواز)
نویسندگان
1 گروه شهرسازی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.
2 گروه شهرسازی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران
3 گروه شهرسازی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران
doi
10.22034/jpusd.2025.515284.1338چکیده
بررسی علل مدیریت تعارض در مناطق حومه، بهویژه از منظر سیاستباز، تعامل پیچیدهای از پویایی اجتماعی، ساختارهای حکمرانی و استراتژیهای کاربری اراضی را نشان میدهد. تأکید بر سیاستباز هدف تقویت فراگیر بودن و دسترسی عادلانه به منابع است که میتواند تعارضات ناشی از تفکیک و محرومیت را کاهش دهد. این مقاله کوشیده است با کاربست روش تحلیل لایهای علتها، علل مدیریت تعارض منافع در محدوده پیراشهری منطقه ۲ کلانشهر اهواز با تأکید بر نقش سیاستگذاری باز را واکاوی کند. پژوهش حاضر به لحاظ هدف، کاربردی و ازنظر روش، کیفی و ازلحاظ رویکرد اکتشافی است. دادههای موردنیاز برای تجزیهوتحلیل از طریق مطالعات کتابخانهای و نظر خبرگان جمعآوریشده است. دادههای نظری با روش اسنادی و دادههای تجربی با روش پیمایشی بر پایه تکنیک دلفی تهیهشده است. جامعه آماری 30 نفر از خبرگان و مدیران شهری بر اساس نمونهگیری گلوله برفی میباشد. دادهها و اطلاعات بهدستآمده با استفاده از روش نوین آیندهپژوهی تحلیل لایهای علتها پردازششده است. نتایج پژوهش نشان میدهد که تعارضات شهری در محدوده پیراشهری منطقه ۲ کلانشهر اهواز ناشی از ناهماهنگی بین سیاستهای ملی و محلی، نبود شفافیت در تصمیمگیریها و عدم مشارکت شهروندان است که به نارضایتی عمومی، عدم انسجام سیاستها و دیدگاه نخبهگرایانه در تصمیمگیریها منجر شده است. همچنین، رویکرد پدرسالارانه به حکمرانی شهری موجب اجرای بالادستی سیاستها بدون درنظرگرفتن نیازهای واقعی شهروندان و تشدید تنشهای اجتماعی گردیده است. سیاستگذاری باز با تأکید بر مشارکت چند ذینفعی، شفافیت و انعطافپذیری (مانند تشکیل شوراهای محلی و توسعه پلتفرمهای دیجیتال) میتواند به مدیریت تعارضات و افزایش اعتماد عمومی در توسعه عادلانه و پایدار شهری کمک کند.
