فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

رشد سکونتگاه‌ها و زیرساخت‌های پیرامون کلان‌شهرها پیامد توسعه ناموزون ملی، شهری شدن سریع و همگرایی جریان جمعیت و فعالیت به سمت این گونه شهرها است. اما در مقیاس محلی، نیروهای واگرای ناشی از تقاضای فزاینده برای زمین و فضا، زمینه تخریب چشم‌اندازهای طبیعی و تغییر پوشش و کاربری اراضی را فراهم می‌کنند. در این پژوهش، ابتدا با استفاده از داده‌های ماهواره لندست به آشکارسازی تغییرات کاربری و پوشش اراضی در سال‌های 1380 تا 1400 در حریم جنوبی تهران پرداخته شد. سپس با استخراج قوانین انجمنی به عنوان یکی از روشهای داده‌کاوی، قوانین مربوط به رشد فضاهای ساخته شده در دوره 1380 تا 1400 در مقیاس‌های فراگیر (کل منطقه) و محلی (شهرستان‌های منطقه) بدست آمد. در این تحلیل از معیارهای "نوع کاربری در سال 1380"، "فاصله از سکونتگاه‌‌های شهری و روستایی"، "فاصله از کاربری‌های صنعتی"، "فاصله از معابر" استفاده شده است. نتایج آشکارسازی تغییرات کاربری و پوشش، بیانگر کاهش اراضی کشاورزی و افزایش سطح فضاهای ساخته شده و نیز پیوستگی قابل توجه آن‌ها در سال 1400 است. قوانین انجمنی مربوط به رشد فضاهای ساخته شده نیز نشان داد اراضی مجاور فضاهایی ساخته شده و راه‌های اصلی در سال 1380 با میزان اطمینان بیشتری در معرض تغییر قرار گرفته‌اند. مقایسه قوانین استخراج شده فراگیر و محلی نشان داد میزان اشتراک قوانین فراگیر با قوانین شهرستانهای شهریار، شهر ری و رباط کریم بالای %50 و در شهرستانهای اسلامشهر، شهرقدس و بهارستان کمتر از %50 است.