مدل مفهومی خودنمایشی نابهنجار براساس متون دینی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری روانشناسی، گروه روانشناسی، پژوهشکدة علوم رفتاری، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، قم، ایران.
2 استادیار گروه روانشناسی، جامعة المصطفی العالمیة، قم، ایران.
3 دانشجوی دکتری قرآن و روانشناسی، گروه روانشناسی، جامعة المصطفی العالمیة، قم، ایران.
doi
10.30487/jcp.2023.312166.1330چکیده
هدف پژوهش حاضر تدوین مدل مفهومی خودنمایشی نابهنجار براساس متون دینی و بررسی میزان روایی آن بود. باتوجه به هدف، ابتدا با رویکردی کیفی با راهبرد «جستوجوی واژگانی» بهوسیلۀ 27 واژۀ مرتبط، 363 گزارۀ دینی با استفاده از نمونهگیری هدفمند براساس اصل اشباع در منابع اسلامی جمعآوری و با استفاده از روش تحلیل کیفی محتوای متون دینی موردبررسی قرار گرفت. سپس برای حصول اطمینان از تطابق آنها با محتوای متون دینی ازیکسو و کاربرد آن در حوزۀ روانشناسی از سوی دیگر، اعتبار یافتهها با استفاده از ارزیابی نظرات متخصصان بهوسیلۀ یازده کارشناس با محاسبۀ «شاخص روایی محتوا» و «نسبت روایی محتوا» موردبررسی قرار گرفت. یافتههای حاصل از پژوهش نشان داد سازۀ خودنمایشی نابهنجار دارای هشت نشانه (شیفتۀ مدح و ستایش بودن، شهرتطلبی به هدف غیرالهی، ناهماهنگی ظاهر و باطن، خودنمایی با جلوههای ظاهری، نمایش فعل نیکو برای دیگران، نشاط و انگیختگی در حضور دیگران، کسالت و تنبلی در تنهایی و خودستایی گفتاری) و شش شرط علی است. این یافتهها بستر مناسبی برای تدوین پرسشنامۀ این سازه و طراحی مداخلۀ درمانی و بستۀ آموزشی آن فراهم کرده است. این یافتهها بستر مناسبی برای تدوین پرسشنامۀ این سازه و طراحی مداخلۀ درمانی و بستۀ آموزشی آن فراهم کرده است.
