بررسی نقش فضای شهری بر مشارکت شهروندان در حوزه اجتماعی ـ فرهنگی(مورد مطالعه: مناطق پیراشهری بجنورد)

نویسندگان

1 استادیار گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه کوثر بجنورد، بجنورد، ایران.

2 استادیار گروه مدیریت ساخت، واحد شیروان، دانشگاه آزاد اسلامی، شیروان، ایران.

3 دانشجوی دکتری گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد شیروان، دانشگاه آزاد اسلامی، شیروان، ایران.

doi
10.22034/jpusd.2025.511067.1336
چکیده

امروزه توجه به اجتماعات محلی و برنامه­ریزی مشارکتی در مدیریت شهری، جایگاه ویژه­ای یافته و مشارکت شهروندان در امور شهری به یکی از دغدغه­های اصلی مدیران شهری مبدل شده است. در این راستا هدف پژوهش با هدف نقش فضای شهری بر مشارکت شهروندان در حوزه اجتماعی-فرهنگی در مناطق پیراشهری بجنورد، می­باشد.پژوهش حاضر به لحاظ هدف، کاربردی و رویکرد آن کمی و از نظر روش توصیفی و تحلیلی است. جامعه آماری تحقیق حاضر ساکنین بجنورد (228931 نفر) می­باشند که بر اساس فرمول کوکران و نمونه­گیری تصادفی تعداد 384 نفر به‌عنوان حجم نمونه تعیین شد. به منظور تجزیه‌وتحلیل اطلاعات از نرم­افزار SPSS استفاده‌شده است. نتایج نشان داد، مشارکت شهروندان در شاخص­های (رضایت از مشارکت اجتماعی و فرهنگی با مقدار میانگین 14/2، تعامل بین فرهنگی با مقدار میانگین 17/2، مشارکت در برنامه­های توسعه پایدار با مقدار میانگین 22/2 و استفاده از رسانه­های فرهنگی با مقدار میانگین 44/2)، نامطلوب ارزیابی شد و در سایر شاخص­ها متوسط رو به پایین ارزیابی شدند. نتایج آزمون همبستگی پیرسون نشان داد که بین تمام شاخص­های مستقل وابسته با متغیر مستقل (فضاهای شهری) رابطه مثبت و معنی­داری در سطح اطمینان 99 درصد وجود دارد. در نهایت بر اساس نتایج تحلیل مسیر، مؤلفه (زیباشناسی و طراحی شهری) با مقدار اثر مستقیم 188/0 و اثر غیرمستقیم 050/0، بیشترین تأثیرگذاری و مؤلفه (اجتماعی و فرهنگی) با مقدار اثر مستقیم 154/0 و مقدار اثر غیرمستقیم 033/0، کمترین میزان تأثیرگذاری در میزان مشارکت شهروندان به خود اختصاص داده­اند.