مفاهیم مشترک در مهارت‌های معنوی: مطالعۀ مروری

نویسندگان

1 گروه روان‌شناسی بالینی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران.

2 کارشناس ارشد روان‌شناسی عمومی، بخش مداخلات معنوی مرکز خدمات روان‌شناختی باران، گرگان، ایران.

3 عضو مرکز تحقیقات سلامت معنوی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران

doi
10.30487/jcp.2022.130762
چکیده

معنویت سبب قدرشناسی و امیدواری در زندگی افراد می­شود و قدرتی به آن­ها می­دهد که در زمان وقوع رویدادهای ناگوار، امیدوار و صبور باشند و احساس هدفمندی کنند. به همین منظور کسب مهارت‌های معنوی جهت ارتقای بهداشت روانی، آسایش و کیفیت زندگی ضروری است. هدف از مطالعۀ حاضر شناسایی مهارت­های معنوی بود. این مطالعه به روش مروری انجام شد. از جامعۀ آماری بانک­های اطلاعاتیPubMed ،Scopus ، Science Direct، ProQuest در بازۀ زمانی 2004ـ2019، با روش نمونه‌گیری هدفمند، یافته‌های برخوردار از کلیدواژه‌های Spiritual skill، Spiritual life، Spirituality، جست‌وجو و درنهایت 51 مقاله و کتاب مرتبط با هدف پژوهش بررسی شد. در این میان 17 کتاب، 12 مقاله به روش کمّی، 5 مقاله به روش کیفی، 1 مقاله به روش آمیخته و 16 مقاله به روش مروری، بررسی شدند. نتایج نشان داد صادق بودن، خلوت با خود، تمریناتی برای آرامش درونی، همدلی، پرورش عشق الهی، دعا و نیایش، شکستن عادات و انجام کاری نو، توکل به خداوند، طبیعت‌گردی، حضور بیشتر در زندگی و فعالیت‌ها، تلاش برای اهداف والا و پذیرش، مهارت‌هایی هستند که در پژوهش‌ها به آن‌ها‌ پرداخته شده است. به‌نظر می‌رسد برخورداری از صداقت با مفهوم همخوانی و اصالت در رویکرد انسان‌گرایی (و نقطۀ مقابل آن ناهمخوانی)، برنامه‌ریزی برای ارتباط عمیق با فطرت درونی خود، درخواست همراه با امید به محقق شدن آن از خداوند و فعالیت‌های منظم و روزانۀ معنوی، از مهارت‌های معنوی مطرح‌شده در مطالعات متعدد است که می‌تواند نقش جدی در ارتقا و بهبود معنویت در افراد داشته باشد.