نقش انواع مقابلۀ دینی در تجربۀ سوگ و سلامت روانی بازماندگان افراد جانباخته در اثر ویروس کرونا
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی، گروه روانشناسی، دانشکدة علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
2 استادیار گروه روانشناسی، دانشگاه قرآن و حدیث، قم، ایران .
3 دانشجوی دکترای روانشناسی، گروه روانشناسی، پژوهشکدة علوم رفتاری، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، قم، ایران
4 کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، گروه روانشناسی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران.
doi
10.30487/jcp.2022.314427.1338چکیده
از اوایل سال 2020 با شیوع جهانی ویروس کرونا، افراد زیادی به این بیماری مبتلا شده و تعداد قابلتوجهی جان خود را ازدست دادهاند. بازماندگان افراد درگذشته، بهعلت محدودیتهای شدید ارتباطی (قرنطینه)، از انواع حمایتهای فردی و اجتماعی برای تسهیل تجربۀ سوگ محروم بودند که این خود سلامت جسمی و روانشناختی بازماندگان را تهدید میکند. در این میان منابع شخصی مقابلهای افراد میتواند نقش بسزایی داشته باشد. دین یکی از این منابع مقابله است. هدف از این پژوهش بررسی رابطۀ چندمتغیری سبکهای مختلف مقابلۀ دینی، تجربۀ سوگ و نیز سلامت روانی بازماندگان افراد درگذشتۀ مبتلا به بیماری کرونا بود. 277 نفر از ساکنان شهر مشهد که یکی از بستگان نزدیکشان را در بیمارستان بستری و بهعلت ابتلا به کرونا ازدست داده بودند، با رضایت خویش پرسشنامههای الکترونیکی این پژوهش را تکمیل کردند. روش این پژوهش توصیفی از نوع همبستگی بود. برای سنجش متغیرهای پژوهش از سیاهۀ آثار سوگ، مقیاس اضطراب، افسردگی و استرس و مقیاس مقابلۀ دینی استفاده شده است. نتایج تحلیل یافتهها نشان داد، میان تمام متغیرهای پژوهش رابطۀ معنادار مشاهده شد و بیشترین ضریب همبستگی بین مقابلۀ دینی منفی دینی و مؤلفۀ انفصال و طرد تجربۀ سوگ و کمترین آن بین مقابلۀ دینی مثبت و رفتار وحشتزدگی تجربۀ سوگ بهدست آمد؛ مقابلۀ دینی مثبت آسیب کمتر در تجربۀ سوگ و سلامت روانی بیشتر و مقابلۀ دینی منفی آسیب بیشتر در تجربۀ سوگ و سلامت روانی کمتر را پیشبینی کرد.