ارزیابی خدمات توسعه گردشگری در روستاهای پیراشهری ایذه
نویسندگان
1 استادیار گروه جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامه ریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.
2 دانشیار، گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامه ریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
3 دانشیار گروه جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامهریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
doi
10.22034/jpusd.2024.430719.1295چکیده
سیستم اطلاعات جغرافیایی با تلفیق مدلهای تصمیمگیری، در حوزههای توسعه مکانی ازجمله ظرفیتهای گردشگری مؤثر است. روستاهای گردشگری پیراشهری به دلیل خصوصیات و تفاوتهای فضایی، در بخش خدمات متفاوت از دیگر نقاط روستایی عمل مینمایند. بهواسطه همین شرایط، خدمات موردنیاز گردشگری این روستاها نیز متفاوت است. هدف این پژوهش ارزیابی خدمات موردنیاز توسعه گردشگری در روستاهای پیراشهری از طریق تلفیق مدل ویکور و تحلیل آنها در محیط GIS است. این مطالعه در 5 روستای پیراشهری دارای قابلیت گردشگری انجام شد. روش تحقیق توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر دادههای پیمایشی و مکانی است. ابتدا از طریق مدل ویکور، خدمات موردنیاز گردشگری در روستاها شناخته و رتبهبندی شدند. سپس با استفاده از الگوریتمهای موجود در GIS، تحلیلهای فضایی ارائه شد. نتیجه مدل AHP تائید نمود که خدمات اقامتی با ضریب اهمیت 389/0 و سپس خدمات حملونقل با ضریب 186/0 بهعنوان مهمترین خدمات موردنیاز شناختهشدهاند. همچنین بر اساس مدل ویکور، روستای نورآباد با وزن 857/0 در رتبه اول جهت توسعه خدمات گردشگری شناختهشده و بر اساس الگوریتم مکان مرکزی در GIS، روستای کولفرح بهعنوان روستای مرکزی در زمینه خدمات گردشگری مشخص شد. علاوه بر این، الگوریتمهای فضایی محیط GIS تائید نمود که روستاهای پیراشهری ازلحاظ خدمات موردنیاز گردشگری، دارای الگوی تصادفی بودهاند و خودهمبستگی فضایی میان آنها مشاهده نشده است. درنتیجه باید بر اساس اولویتبندی ارائهشده، توسعه خدمات برای آنها برنامهریزی و اجرایی شود.