امکان‌سنجی بسته مداخله مذهبی مبتنی بر تقرب به خدا در کاهش نشانگان اضطراب: مطالعه تک‌جنسیتی با طرح تک‌آزمودنی- خط پایه چندگانه

نویسندگان

1 دانشیار گروه روان‌شناسی تربیتی، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.

2 پژوهشکده زن و خانواده

3 استاد گروه روان‌شناسی، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، قم، ایران.

doi
10.30487/jcp.2021.286504.1268
چکیده

مفهوم‌پردازی مفاهیم دینی زمینه‌ساز کاربست آموزه‌های دینی در سطوح مختلف فردی، خانوادگی و اجتماعی است. هدف پژوهش حاضر امکان‌‌سنجی تأثیر بستۀ مداخله‌ای مبتنی‌بر مفهوم تقرب به خدا بر‌اساس اندیشۀ علامه طباطبایی(ره) برای کاهش نشانگان اضطراب بود. این پژوهش از نوع تجربی با طرح تک‌آزمودنی با کنترل خط پایۀ چندگانه با پیگیری دو ماهه بود. در این پژوهش، از میان تمام مردان که در سال 1396 برای درمان اضطراب به مرکز مشاورۀ مأوا مراجعه کردند، تعداد 3 نفر به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. برای گردآوری داده‌ها از پرسش‌نامۀ اضطراب کتل و پرسش‌نامۀ اضطراب اسپیلبرگر و برای تجزیه و تحلیل داده‌ها به‌منظور بررسی پیامدهای اجرای مداخله از روش ترسیم دیداری استفاده شد. نتایج نشان می‌دهد که روند نمرات اضطراب کلی در هر سه مراجع در مرحلۀ خط پایه افزایشی بوده است که این روند در طول جلسات مداخله در هر سه مراجع روندی کاهشی پیدا کرده است و بهبود مراجعان را نشان می‌دهد. معناداری آماری در شاخص درصد بهبود و معناداری بالینی بهبود مراجعان، نشان‌دهندۀ امکان تأثیر این بستۀ مداخله‌ای است. بنابراین، می‌توان نتیجه گرفت که مفهوم تقرب به خدا ظرفیت مفهوم‌پردازی و تحلیل روان‌شناختی به‌منظور تسهیل در کاربست این مفهوم برای ارتقای سلامت روانی و معنوی در افراد جامعه را دارد.