مقایسه اثربخشی زوج‌درمانی هیجان‌مدار و رفتاری- یکپارچه‌نگر بر نشانگان وسواس و دلزدگی زناشویی زوجین دارای تشخیص وسواس

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای روان‌شناسی، دانشکدة علوم انسانی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 استادیار گروه روان‌نشاسی، دانشکده علوم انسانی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

3 دانشیار گروه علوم رفتاری، پژوهشکدة تحقیق و توسعه علوم انسانی «سمت»، تهران، ایران.

doi
10.30487/jcp.2021.308627.1317
چکیده

پژوهش حاضر به منظور مقایسه اثربخشی زوج‌درمانی هیجان‌مدار و زوج‌درمانی رفتاری- یکپارچه‌نگر بر نشانگان وسواس و دلزدگی زناشویی زوجین دارای تشخیص وسواس انجام شد. روش پژوهش آزمایشی از نوع طرح دو گروهی پییش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعه پژوهش شامل کلیه زوجین مراجعه‌کننده به مرکز خدمات روانشناسی بیمارستان نفت در 6 ماهه اول سال 1398 بود. از این جامعه 30 زوجی که به روانپزشک و روانشناس کلینیک مراجعه و در پرسشنامه‌های وسواس فکری- عملی و دلزدگی زناشویی بیش از یک انحراف معیار نمره کسب کردند و تمایل به شرکت داشتند، به شیوه نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند و پس از همتاسازی در سه گروه زوج‌درمانی هیجان‌مدار و زوج‌درمانی رفتاری- یکپارچه‌نگر و گروه کنترل گماشته شدند. با توجه به ریزش شرکت‌کنندگان در دو گروه آزمایشی، گروه کنترل نیز همتاسازی شد و تعداد  7 زوج از هر گروه وارد تجزیه و تحلیل داده‌ها شد. دو گروه آزمایشی در 20 جلسه زوج‌درمانی 90 دقیقه‌ای (هفته‌ای یک جلسه) شرکت کردند و گروه کنترل مداخله‌ای دریافت نکرد. جهت بررسی فرضیه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها از آزمون تحلیل کواریانس تک متغیره و چندمتغیره استفاده شد. هر دو درمان بر دلزدگی زناشویی اثربخش بود اما میزان اثربخشی زوج‌درمانی هیجان‌مدار بیشتر از زوج‌درمانی رفتاری یکپارچه گزارش شد. این درحالی است که در مؤلفه نشانگان وسواس تنها اثربخشی زوج‌درمانی هیجان‌مدار گزارش شد. نتیجه‌گیری: می‌توان از زوج‌درمانی هیجان‌مدار و زوج‌درمانی رفتاری یکپارچه جهت کاهش دلزدگی زناشویی و از می‌توان از زوج‌درمانی هیجان‌مدار جهت کاهش نشانگان وسواس در زوجین مبتلا به اختلال وسواس استفاده کرد.