ترکیبات پلی‏فنلی و اثرات ضد رادیکال هیدروکسیل عصاره‌های آبی و متانولی میوة خرما Phoenix Dactylifera L. کولتیوار دیری

نویسندگان

1 دکتر داروساز.مرکز تحقیقات گیاهان دارویی، دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور اهواز، ایران.

2 استادیار گروه فارماکوگنوزی.گروه فارماکوگنوزی دانشکدة داروسازی، مرکز تحقیقات گیاهان دارویی و ترکیبات طبیعی، دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور اهواز، ایران.

3 دکتر داروساز.مرکز تحقیقات گیاهان دارویی، دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور اهواز، ایران.

doi
چکیده

زمینه و هدف: الگوی تغذیه و رژیم غذایی دارای تأثیرات مستقیم بر روی میزان سلامتی جوامع و گروه­های خاص از بیماران می‏باشد. مواد غذایی دارای اثرات آنتی­اکسیدانتی نقش بسیار اساسی در حفاظت در برابر بیماری­های دژنراتیو دارند. میوه‏های خرما در سراسر دنیا استفادة غذایی داشته­ و در ایران نیز  قسمت مهمی از رژیم غذایی را تشکیل می‏دهند. رادیکال هیدروکسیل باعث ایجاد آسیب­های قابل توجه به DNA، پروتئین­ها و دیوارة سلول گشته و در نتیجه مرگ سلولی را ایجاد می‏نمایند. ترکیبات پلی‏فنل گیاهان دارای اثرات ضد رادیکال هیدروکسیل می‏باشند. روش بررسی: عصاره‏های متانولی و آبی از میوه‏های گیاه به­وسیلة روش ماسراسیون تهیه گردید. روش دزوکسی‏ریبوز برای ارزیابی اثر ضد رادیکال هیدروکسیل مورد استفاده قرار گرفت. ترکیبات پلی‏فنلی گیاه به­روش فولن سیوکالتو تعیین مقدار گردید و به­منظور تعیین مقدار ترکیبات فلاونوییدی و پروآنتوسیانینی از روش تعیین مقدار با اسپکتروفوتومتر UV استفاده گردید. یافته‏ها: میزان ترکیبات پلی‏فنلی، فلاونوییدها و پروآنتوسیانین­های عصارة متانولی و آبی به­ترتیب معادل 77/3 و 42/17 میلی­گرم تانیک‏اسید بر گرم عصارة خشک، 20/0 و 26/0 میلی­گرم روتین بر عصارة خشک، 12/0 و 11/0 میلی­گرم سیانیدین کلراید بر گرم عصارة خشک محاسبه گردید. میزان IC50 برای عصارة متانولی و آبی در روش دزوکسی ریبوز 76/0 و 99/0 میلی­گرم بر   میلی­لیتر به­دست آمد. نتیجه‏گیری: عصارة متانولی و آبی اثرات مهارکنندگی رادیکال هیدروکسیل از خود نشان دادند. عصارة متانولی علی­رغم اینکه حاوی مقادیر کمتری ترکیبات پلی­فنلی بود، دارای اثرات مهارکنندگی رادیکال هیدروکسیل قوی‏تری بود. میزان ترکیبات فلاونوییدی و پروآنتوسیانیدینی هر دو عصاره تقریباً مشابه بوده‏اند.