واکاوی عوامل مؤثر بر زیست پذیری اقتصادی در فضاهای ناکارآمد پیراشهری (مورد: کوی فاطمیه شهر زنجان)
نویسندگان
1 استادیار گروه معماری، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران
2 استادیار گروه معماری، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران.
3 دانشجوی دکتری گروه معماری، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران
doi
چکیده
حاشیهنشینی پدیدهای است که نهتنها در ایران بلکه در کل جهان بهعنوان معضلی مطرح میگردد که دولتها تاکنون نتوانستهاند از آن رهایی یابند و برای حل آن چارهای بیندیشند. برنامهریزی برای ارتقای کیفیت زندگی در مناطق حاشیهای و پیراشهری، نیازمند شناسایى عوامل مؤثر بر زیستپذیری در جوامع مختلف است. با عنایت به اینکه مؤلفه زیستپذیری، در سه بعد اقتصادی، اجتماعی و زیستمحیطی، قابلبررسی است، بعد اقتصادی مهمترین بعد تأثیرگذار بر کیفیت زندگی شهری و ارتقای آن محسوب میشود. ازاینرو، پژوهش حاضر با رویکرد توصیفی- تحلیلی به بررسی وضعیت شاخصهای اقتصادی مؤثر بر زیستپذیری مناطق پیراشهری زنجان میپردازد. هدف اصلی این تحقیق ارتقای کیفیت زندگی و افزایش زیستپذیری این نوع بافتهاست. در این راستا، شاخصهای مؤثر در بعد اقتصادی زیستپذیری پس از استخراج از ادبیات پژوهشهای مرتبط و مصاحبه با خبرگان، با استفاده از تکنیک مدلسازی ساختاری- تفسیری مورد تجزیهوتحلیل قرار میگیرد. بررسی وضعیت زیستپذیری اقتصادی با استفاده از نرمافزار میک مک انجام میپذیرد. نتایج پژوهش، نشان میدهد شاخصهای «درآمد مناسب و کافی»، «داشتن شغل مناسب»، «وضعیت امنیت شغلی»، «فرصتهای شغلی مناسب» و «میزان پسانداز» بیشترین سهم را در زیستپذیری اقتصادی کوی فاطمیه دارند. ازاینرو ارتقای این شاخصها به دلیل داشتن قدرت نفوذ و وابستگی بالا که در اثر تغییر یافتن، کل سیستم را متأثر خواهند کرد؛ برای توسعه و افزایش زیستپذیری این منطقه پیشنهاد میگردد.