مطالعة اثر عصارة هیدروالکلی گیاه مریمگلی بر خاصیت ضد درد مورفین در موش صحرایی
نویسندگان
1 گروه فارماکولوژی و سم شناسی، دانشکدة داروسازی، مرکز تحقیقات فیزیولوژی
2 مرکز تحقیقات فیزیولوژی، مرکز تحقیقات گیاهان دارویی.
3 گروه سم شناسی دانشکده داروسازی.
4 گروه فارماکوگنوزی، دانشکدة داروسازی.
5 داروساز.
doi
10.22118/jsmj.2011.55415چکیده
زمینه و هدف: در طب سنتی ایران، در مورد اثر ضد التهابی گیاه مریمگلی (Saliva Officinalis) گزارشهایی وجود دارد. در مطالعة حاضر، اثر تجویز مقادیر مختلف عصارة هیدروالکلی مریمگلی بر خاصیت ضد درد مورفین در موش صحرایی، مورد بررسی قرار گرفت. روش بررسی: تعداد 112 سر موشهای صحرایی نر بالغ بهطور تصادفی ساده، به 14 گروه 8 تایی تقسیم شدند. 1- گروه کنترل (سالم با تغذیة عادی)؛ 2- دریافتکنندة دوز مؤثر مورفین؛ 3- گروه شاهد (دریافتکنندة سالین نرمال) ؛ 4 تا 8- پنج گروه دریافتکنندة دوزهای 200، 400، 600، 800 و1000 میلیگرم بر کیلوگرم عصارة هیدروالکلی مریمگلی؛ 9 تا 13- پنج گروه دریافتکنندة دوزهای مختلف عصارة همراه با دوز مؤثر مورفین؛14- دریافت کنندة میلیگرم بر کیلوگرم1 نالوکسان همراه با بهترین دوز عصاره. برای ارزیابی درد موشهای صحرایی از دستگاه تست درد (Tail-flick) و گرمای نقطهای 55 درجه سانتیگراد و زمان قطع خودکار انرژی گرمایشی = (cut off time) 10 ثانیه بر دم آنها تابانده شد. تفاوت بین گروهها با مقدار 05/0 P< معنادار تلقی گردید. یافتهها: بهترین دوز ضد درد، عصارةmg/kg 800 بود که بیشترین اثر ضد درد در دقیقة 45 آزمایش مشاهده شد و توانست آستانة ظهور رفلکس دردناک دم را بالا ببرد. تجویز نالوکسان، 15 دقیقه قبل از تجویز بهترین دوز عصاره، توانست اثر ضد درد عصارة را بهصورت معناداری (05/0P<) کاهش دهد. تجویز بهترین دوز عصاره (mg/kg 800) همراه با مورفین، اثر ضد دردی مورفین را بهطور معناداری (05/0P<) افزایش داد. نتیجهگیری: یافتههای این تحقیق، نشان میدهد که عصارة هیدروالکلی مریمگلی، قادر به افزایش اثر ضد درد مورفین بوده و این اثر را از طریق گیرندههای اوپیوئیدی اعمال میکند که احتمالاً یکی از مکانیسمهای ضد درد آن است. م ع پ 1390؛10(5): 505- 513